آبیاری، -، آفات، خاک،

دانلود پایان نامه
(WWW.opa-cogeca.eu/img/user/file/Climate). بخش کشاورزی برای همه جنبه های فرایند تولید نیازمند دسترسی به آب است. آب مورد نیاز بخش کشاورزی در زمینه های زیر بکار گرفته می شود:
– آب آشامیدنی و کیفیت زندگی: نیروی کار کشاورزی نیاز به آب شرب برای مصرف خانوار و آب غیر شرب برای موارد بهداشتی دارند.
– تولید محصولات کشاورزی: زراعت آبی نیازمند آبیاری و بخش دیم متکی بر آب موجود در نزولات جوی و رطوبت خاک دارد.
– بهداشت محصول و استفاده از مواد شیمیایی: محصولات کشاورزی توسط انواع آفات و علف های هرز تهدید می شوند. آفت کش های موجود با مخلوط شدن در آب قابل استفاده می گردند و کودهای شیمیایی بوسیله آب در خاک حل شده و توسط گیاه جذب می شود.
– تولید دام: حیوانات و احشام نیازمند آب آشامیدنی برای رشد سالم هستند.
– فرآوری محصولات کشاورزی: بسیاری از مراحل پردازش محصولات تولیدی نظیر؛ پاکسازی و مدیریت مواد زائد، بسته بندی و حمل ونقل نیازمند تامین آب و دسترسی به منابع آب است.
– صنایع کشاورزی: آب مورد نیاز در بخش هایی از صنایع تبدیلی نظیر گرمایش دیگ های بخار و سرمایش و تهویه بکار می آید.
– مدیریت مواد زائد: عملیات تمیز کردن انبارهای دام و تجهیزات کشاورزی (Corkal &Adkins,2003:2). عنصر آب در عملیات تبخیر و تعرق گیاه، کنترل شوری خاک، تنظیم و تعادل مواد آلی و مغذی شرکت (Canessa, et al.,2011:3) و رشد گیاه را کنترل می کند. دسترسی به حجم وسیعی از منابع آب، بهره برداران را در ارتقای راندمان محصول (Faurès & Santini,2008:10) و انعطاف پذیری ترکیب تولید یاری می رساند و شرایط لازم را برای افزایش درآمد و سودآوری مهیا می سازد (Polyzos & Arabatzis,2005:214). بطورکلی، ظرفیت های آبی بخش کشاورزی به صورت رواناب های سطحی، منابع زیرزمینی و نزولات جوی است (Covalla, et al.,2001:2) و در قالب آبیاری تخصیص می یابد. استفاده از منابع آب در بخش کشاورزی تحت تاثیر تغییرات آب و هوایی، بافت خاک، دانش و مهارت، شیوه های بهره برداری، تکنولوژی و تاسیسات آبیاری و تقاضای محصولات در بازار فروش دارد (Kundzewicz & Mata,2007:176). متخصصین خاک با استفاده از مقوله هایی نظیر خطر شوری(مقدار نمک محلول در کل)، خطر سدیم(سهم نسبی سدیم به یون های کلسیم و منیزیم)، PH خاک، قلیایی(کربنات و بی کربنات) و یون های خاص(کلرید، سولفات، بور و نیترات) اثرات آب مورد استفاده در آبیاری را بر محصول تولیدی و کیفیت خاک کشاورزی بررسی می کنند (Waskom,2011:5). معیارهایی که در منابع آب بخش کشاورزی باید شناسایی و مورد بررسی قرار گیرند، مربوط به موارد زیر می شوند:
– ویژگی های بنیادین: شاخصه هایی که مربوط به ساختار طبیعی(املاح و ترکیبات معدنی و زیستی) و زیرساختی منابع آب(ظرفیت های انتقال و ذخیره سازی) می شود.
– عملکرد: شاخصه هایی که میزان عملکرد و بازده آب استحصال شده و مصرفی در بخش کشاورزی را توصیف می کنند.
– مدیریت: مجموعه شاخص هایی که به ردیابی مسائل و مشکلات می پردازند و نقاط ضعف را رصد می کنند.
– کارایی: عنصر ارزیابی است و مسائل مربوط به بهره وری و اثربخشی (مانند؛ ارزش افزوده بخش کشاورزی) را پوشش می دهد (United Nation,2008:4). کیفیت آب کشاورزی در ویژگی های فیزیکی، بیولوژیکی و شیمیایی منعکس می شود:
– ویژگی های فیزیکی: این ویژگی شامل؛ جامدات معلق و درجه حرارت می شود. جامدات معلق (ذرات خاک و رسوبات) مجراهای آب را مسدود می کنند و سایش تجهیزات آبیاری را به همراه می آورند. بالا و پایین رفتن دمای آب لکه های را برروی محصولات کشاورزی ایجاد می کند و کیفیت تولیدات کشاورزی را پایین می آورد.
– ویژگی های بیولوژیکی: این ویژگی شامل؛ جلبک ها و ارگانیسم های میکروبی می شود. جبلک ها باعث گرفتگی سیستم های آبیاری می شوند و ارگانیسم های میکروبی آفات و بیماری را در سطح مزرعه اشاعه می دهند.
– ویژگی شیمیایی: این ویژگی پارامترهایی نظیر؛ نمک های محلول در آب، غلظت سدیم و کلرید، میزان PH ، آهن و بور را در بر می گیرد و با تمرکز بر ساختار طبیعی بطور مستقیم رشد گیاه را تحت تاثیر قرار می دهد (Robbins,2000:1). مصرف آب با کیفیت نامطلوب در کشاورزی علاوه بر کاهش محصول و ایجاد مشکل برای سیستم های آبیاری، خصوصیات فیزیکی خاک را نیز از بین می برد که نتیجه آن بایر شدن اراضی است(رحمت آبادی و همکاران، 1:1387). در رده بندی آبها از نظر کشاورزی دو عامل هدایت الکتریکی(EC) و نسبت جذب سدیم(S.A.R) اهمیت دارد. هدایت الکتریکی نشان دهنده مجموع املاح محلول در آب و نسبت جذب سدیم به معنی جذب یون سدیم محلول در آب در نتیجه تبادل کاتیونی آب در خاک به ازای افزایش یا کاهش کاتیون های کلسیم و منیزیم می باشد. برای طبقه بندی کیفیت آب از نظر کشاورزی و تعیین کلاس آب از دیاگرام ویلکوکس استفاده می شود. در این دیاگرام sمعرف S.A.R و c معرف EC آب می باشد. بر اساس طبقه بندی ویلکوکس کیفیت و کلاس آب به صورت زیر طبقه بندی می شود(حقیقت و محمدی، 368:1384-369):

مطلب مرتبط :   دانلود مقاله با موضوع قوانین موضوعه و حکمت و فلسفه

جدول(2-5): کیفیت و کلاس آب بر اساس طبقه بندی ویلکوکس
ردیف
کلاس آب
نوع کیفیت آب برای کشاورزی
1
C1S1
شیرین برای کشاورزی- کاملا بی ضرر
2
C2C1, C2S2 , C2S1
کمی شور و برای کشاورزی- تقریبا مناسب
3
C1S3 , C2S3, C3S1, C3S2, C3S3
شور- برای کشاورزی با تمهیدات مناسب
4
C1S4,C2S4,C3S4,C4 S4, C4S3,C4S2,C4S1
خیلی شور- مضر برای کشاورزی

مکانیسم هایی که در افزایش کیفیت آب موثر واقع می شوند عبارتند از:
1) نظارت بهینه بر کیفیت آب؛
2) گسترش کلاس های آموزشی و ترویج فرهنگ استفاده از آب؛
3) استفاده از ابزارهای مالی و سرمایه گذاری در منابع آب کشاورزی؛
4) اجرای عملیات آبخیزداری و مرمت اکوسیستم های طبیعی؛ و
5) اتخاذ ترتیبات قانونی و تعیین نرخ واقعی آب (Palaniappan, et al.,2010:8).

2-4-3- وضعیت آب و هوایی
کشاورزی فعالیتی است که به شدت از متغیرهای آب و هوایی تاثیر می پذیرد (Environmental Adaptation Research Group,1997:3) و شرایط آب و هوایی هر جنبه ای از بخش کشاورزی را در بر می گیرد. آب و هوا اصطلاحی است که نوسانات فضای اطراف ما را بوسیله عناصر دمایی، بارش، رطوبت و باد مشخص می کند (Baede, et al.,2001:87) و به تغییرات جوی صورت گرفته در طول زمان اشاره دارد (Skoufias, et al.,2011:2). اثرات ناشی از تغییرات آب و هوایی بازده اقتصادی بخش کشاورزی را تعیین کرده و عملکرد تولید را مشخص می سازد (Wall &Smit,2005:114). درجه حرارت فصول و مقادیر بارش، رشد محصول را کنترل می کنند. مخاطرات آب و هوایی مانند؛ گرما، سرمازدگی، طوفان، سیل، تگرگ و خشکسالی سلامت دام و عملکرد محصول را تحت تاثیر قرار می دهند و تغییرات اقلیمی محصولات کشاورزی را در معرض بیماری و حمله حشرات قرار داده و در گسترش علف های هرز موثر واقع می گردند (NCDC,2010:1). شرایط آب و هوایی، کیفیت محصولات تولیدی را تعیین (CAGM,2010:1) و ارزش افزوده بخش کشاورزی را تحت تاثیر قرار می دهد. تنش های آب و هوایی میزان رطوبت موجود در خاک را کاهش می دهند و مکانیسم تبخیر و تعرق گیاهان را بهم می زنند (Cline,2008:24). عوامل استرس زای آب و هوایی نظیر؛ دمای محیط، رطوبت، تشعشع های حرارتی، رعد و برق، سرعت باد اثرات منفی بر سلامت دام داشته و عملکرد تولیدات دامی را کاهش می دهد (CAGM,2010:1). تغییرات آب و هوایی از طریق سیستم های اقتصادی سطوح قیمتی بازار را تغییر می دهد و به طور خودکار ترکیب محصولات کشاورزی و تقاضای مواد غذایی را تعیین می کند (Nelson, et al.,2009:4). بطورکلی، محققین تاثیرات تغییرات آب و هوایی بر بخش کشاورزی را در پنج مقوله طبقه بندی می کنند:
– درجه حرارت هوا به طورمستقیم بر وضعیت گیاهان، حیوانات، آفات و منابع آب تاثیر گذار است. به عنوان مثال؛ تغییرات درجه حرارت بر نرخ رشد محصول، عملکرد دام، میزان آفات و بیماری، سطح آب در خاک و مخازن تاثیرگذار است.
– تغییرات بارش به عنوان مثال؛ میزان آب در دسترس گیاهان و حیوانات را تحت تاثیر قرار می دهد. تنش های ناشی از خشکسالی مکانیسم تامین علوفه برای حیوانات، منابع آب برای آبیاری، تولید آبزیان، حمل و نقل آبی محصولات را تغییر می دهد.
– تغییر در دی اکسید کربن در هوا نحوه رشد گیاهان و علف های هرز را تغییر داده و مکانیسم ورودی های اساسی فتوسنتز گیاهان را مختل می کند.
– بالا آمدن سطح دریا وضعیت بنادر را جهت حمل و نقل محصولات تغییر داده و طغیان رودخانه تولیدات کشاورزی را تخریب و مشاغل آبزی پروری را از بین می برد.
– تغییرات آب و هوایی مطلوبیت تولید و هزینه های کشت را تحت تاثیر قرار می دهد. ضمن اینکه فرصت هایی را نیز برای بخش کشاورزی بوجود می آورد (Keane, et al.,2009:3). مقاوم سازی بخش کشاورزی در برابر تغییرات آب و هوایی و اقلیمی از طریق اقدامات زیر قابل حصول است:
– تحولات تکنولوژیکی شامل؛ توسعه زراعی و اصلاح نباتات(بکارگیری انواع محصول جدید با قدرت سازگاری و تحمل بالا در برابر تغییرا

مطلب مرتبط :   روش مورد نظر برای تجزیه و تحلیل اطلاعات و ارزشیابی عملکرد کارکنان