و، به، در، مصرف

سطح احتمال پنج درصد ندارند.

4-13: وزن هزار دانهی غوزه های اصلی:
نتایج جدول تجزیه واریانس نشان داد که سطوح مختلف آبیاری و مصرف زئولیت و همچنین اثر متقابل آبیاری و سالیسیلیک اسید از نظر آماری تأثیر معنی داری را بر وزن هزار دانهی غوزهی اصلی نشان نداد (جدول4-13) در حالی که مصرف سالیسیلیک اسید، اثر متقابل آبیاری و زئولیت و همچنین اثر متقابل زئولیت و سالیسیلیک اسید و اثر متقابل سه گانه ی آبیاری، زئولیت و سالیسیلیک اسید در سطح آماری یک درصد بر وزن هزار دانهی غوزه های اصلی اثر معنی داری را نشان دادند (جدول4-13). در جدول مقایسه میانگین اثرات اصلی بیشترین وزن هزار دانه ی غوزه های اصلی با میانگین 99/35 گرم مربوط به تیمار تنش آبی شدید (آبیاری بر اساس 70 درصد نیاز آبی گیاه) و کمترین وزن هزار دانه ی غوزه ی اصلی با میانگین 68/35 گرم مربوط به تیمار عدم تنش آبی بود (جدول4-14). در بین سطوح مختلف مصرف زئولیت با افزایش مقدار مصرف زئولیت وزن هزار دانه ی غوزه ی اصلی نیز افزایش نشان داد به طوری که بیشترین و کمترین وزن هزار دانه ی غوزه ی اصلی با میانگین های 36/36 و 25/35 گرم به ترتیب مربوط به تیمار مصرف 8 تن در هکتار و تیمار عدم مصرف زئولیت بود. مصرف سالیسیلیک اسید نیز بر وزن هزار دانه ی غوزه ی اصلی اثر معنی داری را نشان داد به طوری که بیشترین وزن هزار دانه ی غوزه های اصلی مربوط به تیمار عدم مصرف سالیسیلیک اسید با میانگین 68/36 گرم و کمترین وزن هزار دانه ی غوزه ی اصلی مربوط به تیمار مصرف سالیسیلیک اسید با میانگین 89/34 گرم به دست آمد (جدول4-14). نتایج مقایسه میانگین اثرات متقابل دوگانهی آبیاری و زئولیت نشان داد که بیشترین وزن هزار دانهی غوزهی اصلی با میانگین 05/38 گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس 100 درصد نیاز آبی گیاه به همراه مصرف 4 تن زئولیت در هکتار و کمترین مقدارآن با میانگین 89/32 گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس 100 درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف زئولیت بود (جدول4-15). در بین اثرات متقابل دوگانهی آبیاری و سالیسیلیک اسید نیز مشاهده شد که بیشترین وزن هزار دانهی غوزهی اصلی با میانگین 94/36 گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس 85 درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف سالیسیلیک اسید و کمترین میزان آن با میانگین 43/34 گرم متعلق به تیمار آبیاری بر اساس 85 درصد نیاز آبی گیاه به همراه محلول پاشی سالیسیلیک اسید بود. همچنین در بین اثرات متقابل دوگانهی زئولیت و سالیسیلیک اسید بیشترین وزن هزار دانهی غوزهی اصلی با میانگین 88/37 گرم مربوط به تیمار مصرف 8 تن زئولیت در هکتار و عدم مصرف سالیسیلیک اسید و کمترین میزان آن با میانگین 73/33 گرم متعلق به تیمار عدم مصرف زئولیت و مصرف سالیسیلیک اسید بود (جدول4-15). در جدول مقایسه میانگین های اثرات متقابل سه گانهی صفات نشان داد که بیشترین وزن هزار دانهی غوزهی اصلی با میانگین 51/40 گرم مربوط به تیمار (آبیاری بر اساس 70 درصد نیاز آبی گیاه + مصرف 8 تن در هکتار زئولیت + عدم مصرف سالیسیلیک اسید) به دست آمد و کمترین وزن هزار دانهی غوزهی اصلی با میانگین 39/32 گرم مربوط به تیمار (آبیاری بر اساس 85 درصد نیاز آبی گیاه + عدم مصرف زئولیت + مصرف سالیسیلیک اسید) به دست آمد (جدول4-16). تنش خشکی شدید در اثر آبیاری تا مرحله ی تکمه دهی، منجر به بیشترین کاهش در وزن هزار دانه شد و در شرایط آبیاری کامل نیز بیشترین وزن هزار دانه به دست آمد (Moosavifar et al., 2009). برخی دیگر نیز بیان کردند که تنش خشکی باعث کاهش در وزن هزار دانه ی گلرنگ می شود (Mousavifar et al., 2009).
وزن هزار دانه تأثیر بسزایی بر عملکرد دانه دارد و در حقیقت بیان کننده ی چگالی دانه نسبت به تعداد دانه می باشد. به نظر می رسد چون گیاه از ابتدای رشد با تنش کم آبی مواجه شده، لذا مکانیسم خود تنظیمی گیاه بر پایه ی تعداد محدودی دانه در غوزه بنا شده است، لذا گیاه در ادامه ی رشد توانایی پر کردن این تعداد دانه را دارا می باشد. از طرفی وزن هزار دانه کمتر تحت تأثیر شرایط نا مطلوب محیطی قرار می گیرد. وقتی گیاه با کمبود آب روبرو شده، تعداد دانه های کمتری تولید کرده ولی در رساندن مواد غذایی و کربوهیدرات به همان دانه های تولید شده تلاش بیشتری کرده و انرژی خود را برای پر کردن آن دانه ها می گذارد به همین دلیل هرچه شدت تنش آبی بیشتر می شود وزن هزار دانه نیز افزایش می یابد. مصرف زئولیت نیز به دلیل در اختیار گذاشتن رطوبت مناسب مورد نیاز گیاه در تولید بیشتر دانه ها و در نهایت وزن هزار دانه ی بالاتر نسبت به شرایط عدم مصرف زئولیت تأثیر مثبتی بر این صفت گذاشته است.

مطلب مرتبط :   مفهوم اثربخشی سازمانی

4-14: وزن هزار دانه ی غوزه ی فرعی:
در جدول تجزیه واریانس، سطوح مختلف مصرف سالیسیلیک اسید و اثر متقابل آبیاری، زئولیت و سالیسیلیک اسید در سطح آماری پنج درصد بر صفت وزن هزار دانه ی غوزه ی فرعی معنی دار شد ولی سطوح مختلف تنش آبی و مصرف زئولیت و اثرات متقابل دوگانه ی آن ها از لحاظ آماری اختلاف معنی داری را نداشتند (جدول4-13). در جدول مقایسه میانگین های اثرات اصلی، با افزایش شدت تنش آبی، وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی افزایش پیدا کرد به طوری که بیشترین و کمترین وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی با میانگین های 15/34 و 90/32 گرم به تریب مربوط به تیمارهای آبیاری بر اساس 85 و 100 درصد نیاز آبی گیاه بود. در بین سطوح مختلف مصرف زئولیت نیز با افزایش مقدار مصرف زئولیت وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی نیز افزایش نشان داد به طوری که بیشترین وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی با میانگین 27/34 گرم متعلق به تیمار مصرف 8 تن زئولیت در هکتار و کمترین وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی با میانگین 44/33 گرم متعلق به تیمار عدم مصرف زئولیت بود. مصرف سالیسیلیک اسید نیز اثر مثبتی بر این صفت نشان داد به طوری که در اثر محلول پاشی سالیسیلیک اسید وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی با میانگین 65/34 گرم نسبت به تیمار عدم مصرف سالیسیلیک اسید با میانگین 67/32 گرم افزایش یافت (جدول4-14). نتایج جدول مقایسه میانگین اثرات متقابل دوگانهی آبیاری و زئولیت بیشترین وزن هزار دانهی غوزه های فرعی با میانگین 17/35 گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس 85 درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف زئولیت و کمترین مقدار آن با میانگین 93/30 گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس 100 درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف زئولیت بود (جدول4-15). در بین اثرات متقابل آبیاری و سالیسیلیک اسید نیز بیشترین وزن هزار دانهی غوزه های فرعی با میانگین 24/35 گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس 85 درصد نیاز آبی گیاه و مصرف 4 تن زئولیت در هکتار و کمترین مقدار آن با میانگین 28/32 گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس 100 درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف زئولیت بود (جدول4-15). همچنین در بین اثرات متقابل دوگانهی زئولیت و سالیسیلیک اسید نیز بیشترین وزن هزار دانهی غوزه های فرعی با میانگین 49/35 گرم مربوط به تیمار مصرف 8 تن زئولیت در هکتار به همراه محلول پاشی سالیسیلیک اسید و کمترین آن با میانگین 02/32 گرم مربوط به تیمار مصرف 4 تن زئولیت در هکتار و عدم مصرف سالیسیلیک اسید بود (جدول4-15).
نتایج جدول مقایسه میانگین اثرات متقابل سه گانهی صفات نشان داد که بیشترین وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی با میانگین 26/37 گرم متعلق به تیمار (آبیاری بر اساس 70 درصد نیاز آبی گیاه + مصرف 8 تن زئولیت در هکتار + مصرف سالیسیلیک اسید) و کمترین وزن هزار دانه ی غوزه های فرعی با میانگین 05/30 گرم مربوط به تیمار (آبیاری بر اساس 70 درصد نیاز آبی گیاه + مصرف 4 تن در هکتار زئولیت + عدم مصرف سالیسیلیک اسید) بود (جدول4-16). تنش خشکی شدید در اثر آبیاری تا مرحله ی تکمه دهی، منجر به بیشترین کاهش در وزن هزار دانه شد و در شرایط آبیاری کامل نیز بیشترین وزن هزار دانه به دست آمد (موسوی فر و همکاران، 1388). همچنین ایشان در آزمایش دیگری بیان کردند که تنش خشکی باعث کاهش در وزن هزار دانه ی گلرنگ می شود (Moosavifar et al., 2009).

مطلب مرتبط :  

4-15: عملکرد بیولوژیک:
در نتایج جدول تجزیه واریانس صفات عملکرد بیولوژیک تحت تأثیر آبیاری، مصرف زئولیت، سالیسیلیک اسید، اثر متقابل آبیاری و زئولیت و اثر متقابل سه گانهی آبیاری، زئولیت و سالیسیلیک اسید در سطح آماری یک درصد و اثر متقابل زئولیت و سالیسیلیک اسید در سطح آماری پنج درصد معنی دار بود ولی اثر متقابل آبیاری و سالیسیلیک اسید اختلاف معنی داری را از لحاظ آماری بر روی آن نشان نداد (جدول4-13). بر اساس نتایج مقایسه میانگین اثرات اصلی، با افزایش شدت تنش آبی عملکرد بیولوژیک کاهش پیدا می کند به نحوی که بیشترین و کمترین عملکرد بیولوژیک با میانگین های 99/3278 و 02/1590 کیلوگرم در هکتار به ترتیب مربوط به تیمارهای آبیاری بر اساس 100 و 70 درصد نیاز آبی گیاه بود (جدول4-14). در بررسی اثر تنش کمبود آب بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام گلرنگ، بیشترین عملکرد بیولوژیکی با میانگین 8/1209 کیلوگرم در هکتار مربوط به تیمار آبیاری کامل