منابع و ماخذ مقاله گیاهان دارویی و تجزیه واریانس

دانلود پایان نامه

Chemical name
C7H6O3
Chemical formula
138, 12 g/mol
Molecular mass
159oc
Melting point
211oc
Boiling point
1.44 g/cm3
Density
*منبع : Raskin, 1992
1-9-7- نیترات پتاسیم
نیترات پتاسیم (KNO3) پرمصرف ترین ماده شیمیایی برای افزایش جوانه‌زنی بذرها است. استفاده از محلول 1/0 تا 2/0 درصد نیترات پتاسیم در آزمایشهای جوانه‌زنی معمولی عمومیت دارد و توسط انجمنهای متخصصان رسمی بذر (ASOA) و انجمن بینالمللی آزمونهای بذر (ISTA) برای آزمایشهای جوانه‌زنی بسیاری از گونهها توصیه شده است. بسیاری از بذرهای حساس به نور به نیترات پتاسیم نیز حساس هستند (Copland & Mc Donald, 1995).
زمانی تصور بر آن بود که نیترات پتاسیم جایگزین نور شده، اما امروزه عقیده بر آن است که این ماده تنها حساسیت به نور را افزایش میدهد. از سوی دیگر، نیترات پتاسیم میتواند اثر بازدارندگی نور بر جوانه‌زنی بذر شبه برنج (Oryzopsis) را به طور کامل خنثی کند (Copland & Mc Donald, 1995). گاه ممکن است که نیترات پتاسیم و دما بر جوانه‌زنی بذر برخی از گونهها برهم کنش نشان دهند. این امر در یک مطالعه جامع در چندین علف چمنی مرتعی بومی به اثبات رسیده است (Toole, 1938). هم‌چنین وجود اثر تشدیدکننده بین این ماده با اسید جیبرلیک (Hashimoto, 1958) و کینتین (Ogawara & Ono, 1961) در القای جوانه‌زنی در بذرهای توتون مشخص شده است. مطالعات دیگر نشان دادهاند که اثرات تحریککنندگی نیترات پتاسیم به شکل مستقیم، سیستم تنفس را متأثر میسازد (Adkins et al., 1984) و این تأثیر در نور نسبت به تاریکی شدیدتر است (Hilton, 1984). با این وجود، محققان دیگر گزارش کردند که نیترات به عنوان محرکی برای جذب اکسیژن (Hilton & Thomas, 1986) و یا به عنوان یک کوفاکتور فیتوکروم عمل میکند (Hilhorst, 1990). این مطالعات نشان میدهد که نقش دقیق نیترات پتاسیم در تحریک جوانه‌زنی بذر هنوز هم ناشناخته باقیمانده است.
فصل دوم
بررسی منابع
2-1- مروری بر اثرات تنش شوری بر روی شاخص‌های جوانه‌زنی گیاهان
شوری از طریق کاهش پتانسیل آب و سمیت یونهای خاص از قبیل سدیم و کلر و کاهش یونهای غذایی مورد نیاز مثل کلسیم و پتاسیم، بر جوانه‌زدن بذور و رشد آنها تأثیر میگذارد (Ghoulam & Fares, 2001; Soltani et l., 2001).
یکی از دلایل کاهش طول گیاهچه در شرایط تنش، کاهش یا عدم انتقال مواد غذایی از لپه به جنین است. علاوه بر آن کاهش جذب آب توسط بذر در شرایط تنش باعث کاهش ترشح هورمونها و فعالیت آنزیمها و در نتیجه اختلال در رشد گیاهچه (شامل ساقهچه و ریشهچه) میشود (کافی و همکاران، 1384). شوری عمدتاً بر جوانه‌زنی بذر تأثیر میگذارد (Misra & Dwivedi, 2004) و باعث کاهش شاخص جوانه‌زنی و استقرار اولیه گیاهچه میشود (Almansouri et al., 2001).
مشخص گردیده است که از بین شاخصهای جوانه‌زنی بذر، درصد و سرعت جوانه‌زنی بذر از مهمترین عوامل تأثیر پذیر در شرایط تنش شوری است (Rajabi & Postini, 2005; Maibody & Gharehreyazi, 2002).
محققین ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮرﺳﻲ واﻛﻨﺶ ﺟﻮاﻧﻪزﻧﻲ ﺑﺬر و رﺷﺪ اوﻟﻴﻪ ﮔﻴﺎه داروﻳﻲ ﻣﺎرﻳﺘﻴﻐﺎل (Silybum marianum) ‬در ﺷﺮاﻳﻂ ﺗـﻨﺶ ﺷـﻮری، ‬آزﻣﺎیشی ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻃﺮح ﻛﺎﻣلاً ﺗﺼﺎدﻓﻲ ﺑﺎ ﭼﻬﺎر ﺗﻜﺮار اﻧﺠﺎم دادند. در این آزﻣﺎﻳﺶ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺳﻄﻮح ﭘﺘﺎﻧﺴـﻴﻞ ﺷـﻮری (صفر، 50، 100، 150، 200، 250 و 300 میلیمولار) ﻧﺎﺷﻲ از ﻧﻤﻚ ﻃﻌﺎم ‬ﺑﺮ ﺟﻮاﻧﻪ‌زﻧﻲ و رﺷﺪ اوﻟﻴﻪ ﮔﻴﺎﻫﭽﻪﻫﺎی ﻣﺎرﻳﺘﻴﻐﺎل ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮفت. ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻧﺸﺎن داد ﻛـﻪ اﺛـﺮ‬‫ ﺳﻄﻮح ﺗﻨﺶ ﺷﻮری ﺑﺮ ﺳﺮﻋﺖ و درﺻﺪ ﺟﻮاﻧﻪ‌زﻧﻲ ﺑﺬر ﻣﻌﻨﻲدار ﺑﻮد. ﻋلاوه ﺑﺮ اﻳﻦ، ﺑﺬور ﮔﻴﺎه ﻣﺎرﻳﺘﻴﻐﺎل ﻗﺎدر ﺑﻮدﻧﺪ ﺗـﺎ شوری 300 ﻣﻴﻠـﻲ ﻣـﻮلار ﺟﻮاﻧﻪ ﺑﺰﻧﻨﺪ. ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻨﺶ ﺷﻮری، ﻃﻮل و وزن ﺧﺸﻚ رﻳﺸﻪﭼﻪ و ﺳﺎﻗﻪﭼﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﭘﻴﺪا ﻛﺮد (یزدانیبیوکی و همکاران، 1389). شرفی (1386) در آزمایشی با بررسی تأثیر سطوح مختلف شوری (0، 3/0-، 6/0-، 9/0- و 2/1- مگاپاسکال) بر جوانه‌زنی ماریتیغال نشان داد که کلیۀ صفات مورد بررسی از جمله رشد گیاهچه و یکنواختی جوانه‌زنی تحت تأثیر تنش شوری قرار گرفتند. در آزمایشی (مهدیخانی، 1386) با بررسی اثر سطوح مختلف شوری (صفر، 50، 100، 150 و200 میلیمولار) کلریدسدیم بر روی گیاهان دارویی مریمگلی، سنایهندی، ماریتیغال، خاکشیر تلخ، شاهدانه، بابونه آلمانی و بابونه رومی ملاحظه شد که با افزایش غلظت شوری، درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، طول ریشهچه، طول ساقهچه، وزن خشک، بنیه بذر و نسبت طول ساقهچه به ریشهچه کاهش یافت. عبادی و همکاران (1387) آزمایشی به منظور بررسی اثر سطوح مختلف تنش شوری بر جوانه‌زنی بذور سه رقم گوجه فرنگی موبیل، خرم و پتوارلی سی اچ اجرا نمودند. نتایج آزمایش نشان داد با افزایش تنش شوری به طور معنیداری از سرعت، درصد و درصد تجمع جوانه‌زنی، طول ریشهچه و ساقهچه، شاخص بنیه، وزن‌تر گیاهچه و نسبت طول ساقهچه به ریشهچه کاسته شد. همچنین اثر متقابل رقم × میزان شوری در درصد تجمعی جوانه‌زنی و نسبت ریشهچه به ساقهچه معنی‌دار گردید. بهترین محدوده شوری برای جوانه‌زنی بذرهای هر سه رقم گوجه فرنگی شاهد (صفر) تعیین گردید. بهنظر میرسد که شاخص بنیه در بین سایر صفات از حساسیت بالاتری نسبت به تنش شوری برخوردار بوده است. علاوه بر آن بهنظر میرسد که بذر رقم موبیل تا حدودی شرایط تنش شوری را بهتر از ارقام دیگر تحمل میکند.
محققین به منظور بررسی آثار تنش شوری بر صفات مرتبط با جوانه‌زنی تربچه، آزمایشی انجام دادند. تیمار شوری اعمال شده در 4 سطح ( صفر، 4، 8 و 12 دسیزیمنس بر متر) بود. نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده‌ها نشان داد که سطوح مختلف شوری اثر بسیار معنیداری بر درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، شاخص جوانه‌زنی و شاخص بنیه بذر داشتند. نتایج مقایسه میانگین نشان داد که با افزایش غلظت شوری کلیه صفات مذکور کاهش یافتند، به گونهای که بالاترین میزان هر یک از صفات متعلق به تیمار شاهد و کم‌ترین آن متعلق به تیمار 12 دسیزیمنس بر متر بود و تنها صفت شاخص بنیه بذر بود که تیمار 4 دسی‌زیمنس بر متر بیشتر از تیمار شاهد بود. بنابراین به نظر میرسد که ارزیابی عکسالعمل صفات مرتبط با جوانه‌زنی در مرحله جوانه‌زنی برای تعیین تحمل به شوری گیاه تربچه مؤثر باشد (قنبری و همکاران، 1389). بخشیپور و همکاران (1388) آزمایشی به منظور بررسی واکنش اجزای جوانه‌زنی بذر به تنش شوری در ارقام مختلف کلزا انجام دادند. در این آزمایش از 3 رقم کلزا شامل (زرفام، اکاپی و طلایه) و چهار تیمار شوری (صفر، 4، 8 و 12) دسیزیمنس بر متر استفاده گردید. با افزایش شوری کلیه صفات شامل درصد جوانه‌زنی، طول ریشهچه، طول ساقهچه، وزن ریشهچه و وزن ساقهچه کاهش یافتند، به گونهای که بالاترین میزان هر یک از صفات متعلق به تیمار شاهد و کم‌ترین آن متعلق به تیمار 12 دسیزیمنس بر متر بود. متحملترین رقم در سطوح شوری نیز رقم زرفام بود. آقاسییزدی و همکاران (1391) تحقیقی به منظور بررسی درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، طول ساقهچه و ریشهچه، وزن‌تر و خشک دانه رست‌های گل همیشه بهار تحت تاثیر تیمارهای صفر، 50، 75، 100 و 150 میلیمولار NaCl انجام دادند. نتایج آنالیز آماری نشان داد که اثر تنش شوری بر موارد بررسی شده از نظر آماری و در سطح (05/0>P) معنیدار بود و با افزایش غلظت نمک کلریدسدیم درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، طول ساقهچه و ریشهچه کاهش یافت. به نظر میرسد غلظتهای بالاتر از 75 مولار NaCl اثرات بازدارندگی شدیدی بر جوانه‌زنی و رشد گیاه همیشه بهار داشتند.
2-2- مروری بر اثرات پرایمینگ بذر به وسیله سالیسیلیک اسید بر روی شاخص‌های جوانه‌زنی گیاهان