لبنان، إسلامی، مسلمانان، إسلام

و این فرهنگ به جهت زندگی طولانی مدت پیروان ادیان و مذاهب در کنار هم می باشد.
مردم لبنان دریافته اند که همه مذاهب دارای ریشه الهی هستند و آموزه های آن برگرفته از تعالیم دینی است، و از این جهت برای رسیدن به زندگی سالم در جامعه سالم، به این اصل تفاهم و نقطه مشترک ایمان دارند و طبیعی است که اختلاف ایشان به حداقل رسیده است. در لبنان وجود عقیده مخالف، مجوز رفتار ناهنجار و خصمانه علیه مذهب دیگر نیست و هیچ یک از پیروان مذهب به خود اجازه قتل و کشتار پیروان مذاهب دیگر را نمی دهد.
نباید نقش علمای إسلام را در این فرهنگ إجتماعی دور از ذهن داشت. علمای شیعه و سنی لبنان با توجه به ترکیب جمعیتی لبنان و خطری که می تواند جامعه سیاسی، إجتماعی و دینی، فرهنگی لبنان را تهدید کند بر اصل وحدت إسلامی با پایبندی به حقوق شهروندی مردم لبنان تأکید داشته اند.
علمای لبنان این اصل که رعایت حقوق دیگر افراد به نفع همه می باشد، را در جامعه دینی و مذهبی لبنان نهادینه نموده اند. چرا که اگر حقوق شهروندی رعایت نشود، همه شهروندان با هر مذهب و دینی که دارند دچار مشکل خواهند شد.
بی توجهی به حقوق شهروندی، به دلیل جهل افراد است و یا به جهت منافع شخصی است. اگر شهروندان نسبت به وظایف شهروندی آگاه شوند و پایبندی عملی داشته باشند اختلاف و نزاع روی نمی دهد و اگر هم روی دهد، قابل حل است.
مسلمانان لبنان در برابر برادر دینی خود متواضع هستند و از تکبر و خود رأیی به دورند. افراد با چهره گشاده با دیگران برخورد می کنند و این امر اتفاق مثبتی است که انرژی مثبتی در روابط افراد به وجود می‌آورد. وفای به عهد و پایبندی به وعده های خود، در این زندگی مسالمت آمیز تأثیر داشته است چرا که خیلی از مشکلات به خاطر وفادار نبودن به تعهدات روی می دهد.
این اندیشه که مسلمان باید آبروی مسلمان را در غیاب وی حفظ کند، از سوی مسلمانان تحصیل کرده و مؤمن لبنان رعایت می شود و دستگیری از نیازمند، در حد توان باعث رونق همزیستی مسالمت آمیز بوده است. علمای لبنان نسبت به همزیستی مشترک با تمامی مذاهب إسلامی لبنان متعهد هستند.347
اندیشمندان لبنان بر این باورند که خداوند مردم را به واسطه ی پیامبران به راه حق هدایت کرد و محبت را برای رابطه ی بندگان با خدا و مردم با یکدیگر قرار داد بنابراین روابطه بین مومنان باید مبتنی بر محبت، صلح و رحمت باشد و این که دین اسلام واجب گردانده است که تمامی منافع بشر مراعات شود و تعامل بین آنها بر اساس نیکوکاری، تقوا مبتنی باشد نه بر اساس گناه و خصومت.348
حسین علی المصطفی در این باره می نویسد: نیاز جهان امروز به مدارا و سعه صدر و همزیستی مسالمت آمیز بیش از هر زمان دیگری است. چرا که نزدیکی فرهنگ ها و تأثیر متقابل تمدن ها روز به روز به واسطه انقلاب علمی و تکنولوژی بیشتر می شود و در واقع مردم دنیا در دهکده ای زندگی می کنند که از احوال یکدیگر آگاه هستند.349
و همو دین إسلام را دینی معرفی می کند که مسلمانان را به مدارا با اتباع دیگر ادیان و فرهنگ ها دعوت می کند.350
احترام اهل سنت جزئی از فرهنگ دینی مردم لبنان می باشد. مرجع دینی شیعیان لبنان علامه فضل الله فتوی به حرمت غیبت برادران اهل سنت داده اند.351
شیخ حسین علی مصطفی در کتاب أدبیات التعایش بین المذاهب بحث مفصلی درباره حرمت غیبت مسلمان اعم از شیعه و سنی ارائه داده است و غیبت اهل سنت را با استناد به فتاوی فقهای شیعه از محرمات شرعی دانسته و احترام ایشان را واجب شمرده است.352
ایشان در یک نتیجه گیری کلی می نویسد: غیبت و آزار و اذیت و هر گونه تحقیر مسلمانان اهل سنت و حتی مناقشه در اندیشه و اعتقادات ایشان جائز نمی باشد.353
علامه فضل الله از مراجع دینی شیعیان لبنان در خصوص احترام اهل سنت می گوید: بر انسان واجب است که تزکیه نفس داشته باشد و زبان خود را از هرگونه دشنام و ناسزا به دیگران (اهل سنت) پاک بدارد، چرا که بدزبانی با مسلمانان، انسان را به خشم الهی دچار می کند. باید تعامل صحیح را از امام علی بیاموزیم که بعد از مواجهه مشکلات فراوان از سوی مخالفانش در جنگ صفین به شیعیان فرمودند که حق ندارید ناسزا و دشنام دهید.354
سید علی فضل الله درباره همزیستی مسالمت آمیز معتقد است: در عصر امام صادق مجال فراوانی برای اهل کتاب و حتی کسانی که هیچ دینی نداشتند، به وجود آمد تا به گفت وگوی محترمانه بپردازند. در لبنان نیز هیچ گونه مشکل مذهبی به طور اساسی وجود ندارد و تمامی مسلمانان و مسیحیان در کنار یکدیگر به صورت مسالمت آمیز زندگی می کنند.355
علامه عفیف نابلسی زندگی مسالمت آمیز ادیان و مذاهب و حفظ ارزشهای انسانی و ملی و اجتماعی را از مهم ترین واجبات می داند.356
ایشان روابط شیعه و سنی را نشانه پیشرفت و سلامت جامعه إسلامی می داند و به شیعیان لبنان توصیه می کند که با اهل سنت روابط نیک و معتمدانه ای داشته باشید.357
علامه نابلسی بر ارتباط شیعیان با دروز را نیز تأکید دارد و می گوید: تقریب شیعه و دروز باید از جایگاه مذهبی و دین برخوردار باشد و بین این دو مذهب نباید مانع سیاسی یا فرهنگی باشد بلکه شایسته است شیعیان و دروز گفتگوی سالم و وحدت إسلامی داشته باشند.358
ایشان با دعوت مسلمانان لبنان به وحدت می گوید: امید من از مردم لبنان این است که راه وحدت و همدلی و گفتگو را در پیش بگیرند و از هرگونه کینه و تعصبات مذهبی به دور باشند.359
دلیل علامه نابلسی بر تأکید بر همدلی و اتحاد این است که شیعه و سنی، دو روح در یک بدن هستند و هر ناراحتی و آسیبی که متوجه اهل سنت شود در واقع متوجه شیعه شده است.360
یکی از راه کارهای تقریب مذاهب إسلامی و وحدت إسلامی، احترام طرف مقابل در آرا و اندیشه ها و معتقداتش است، احترام موجب انفتاح دل و گوش برای دریافت فهم مشترک در امور و موضوعات مسلمانان است.361
می توان گفت مردم لبنان از جهت فرهنگ اجتماعی، قابل قیاس با کشورهای جهان سوم نیستند، هر چند کشور لبنان از جهت صنعت و تکنولوژی، حرفی برای گفتن ندارد ولی مردم لبنان، از آداب إجتماعی و فرهنگ عمومی بالایی برخوردارند. بر خلاف کشورهای انگشت شماری مثل پاکستان که به نام دین و مذهب، کشتار و جنایت روی می دهد، در لبنان کسی به نام مذهب و دین بر دیگری خرده نگرفته است و کسی از مذهبی بودن خود آسیبی ندیده است. هر کس با حفظ آرمان و ارزشهای مذهبی خود، پیروان سایر مذاهب و ادیان را به دیده احترام می نگرد. مسیحی در کلیسا و شیعه در مسجد و حسینیه و سنی در مسجد پاسدار ارزش های مذهبی خود هستند و چه بسا در روابط إجتماعی و إقتصادی با یکدیگر مراوده و رابطه نیکی داشته باشند.
این ظرفیت بزرگی که در لبنان وجود دارد باید تقویت شود و باید علما و اندیشمندان و صاحب نظران مذهبی برحذر باشند که مبادا مسلمانان تحت تأثیر اندیشه و افکار سلفی گری و وهابیت و جریان های تکفیری قرار بگیرند و جو سالم و آرام لبنان را متشنج کنند. برگزاری مراسمات مشترک دینی برای مسلمانان در مناسبت های مشترک مثل ماه مبارک رمضان و عید فطر و میلاد رسول خدا، تأثیر زیادی در تقویت همزیستی مسالمت آمیز داشته باشد، هم چنان که مرکز تجمع علمای مسلمین و حزب الله چنین فعالیت هایی دارند ولی به نظر می رسد کافی نباشد و لازم است در مقابل فعالیت ها و إمکانات نابرابر وهابیت، بیش از پیش این نکته مورد أهمیت و تأکید قرار گیرد.

مطلب مرتبط :   توانمندسازی، ,، انگیزش، انگیزشی

بخش چهارم: چالش های تقریب در لبنان؛
تقریب مذاهب إسلامی و وحدت إسلامی از این جهت که مسأله ای است که سبب پیشرفت جهان إسلام می باشد و می تواند دست استعمار و استکبار را از جهان إسلام کوتاه کند و مسلمانان را از مصرف گرایی و عقب ماندگی به رشد و تعالی دنیوی و أخروی برساند، دشمنان إسلام در داخل و خارج از مرز های کشورهای إسلامی در صدد ایجاد مانع و چالش بر سر راه وحدت أمت إسلام بوده و هستند. دشمنان إسلام به خوبی دریافته اند که إتحاد إسلام به هیچ وجه به مصلحت و منافع آنها نیست و تنها راه علمی کردن سیاست های استکباری و استعماری، در تفرقه و نزاع های مذهبی بین مسلمانان است.
تأسف بسیار در این جاست که عده ای نیز به نام إسلام و قرآن و در کسوت علم و تقوی در این میدان وارد شده اند و بی مزد و منت، سیاست های استکبار و آمریکا و اسرائیل در جهان إسلام عملی می کنند و مسلمانان را بیش از پیش از هم دور نگه می دارند.
لبنان به جهت ترکیب جمعیتی و موقعیت استراتژیک و ژئوپولوتیک همواره جایگاه ویژه ای در بین کشورهای إسلامی داشته و طمع استکبار در این کشور قابل مشاهده است. اگر مقاومت إسلامی در لبنان و روشنگری انقلاب إسلامی ایران و تأثیر ایران در لبنان نبود اکنون قضیه فلسطین مرزهای فلسطین را تا اعماق لبنان در برگرفته بود.
بر علما و اندیشمندان مسلمان واجب است که با دقت و تدبیر در چالش های وحدت إسلامی در لبنان، برای از بین بردن این موانع و یا برای تبدیل این چالش ها به فرصت های تقریبی تلاش کنند.

مطلب مرتبط :   ، عقل، حقایق، مناسبت

فصل اول: استکبار جهانی و اسرائیل
استکبار جهانی به محوریت اسرائیل از طریق برخی سیاستمداران لبنانی و رسانه