زن، زنان، روحی، معظم

بیان می‌‌کنند، به طوری که زن مسلمان، برای ایفای هرچه بهتر مسئولیت‌های توأمان خود در خانه و اجتماع، باید به روش زهرای اطهر-سلام الله علیه-  بنگرند. ایشان بهترین الگوی زنان مسلمان است،زیرا جمع کردن مسئولیت‌های مادری و همسری با فعالیت‌های اجتماع، یکی از معضلات زنان جامعه می‌‌باشد و حضرت فاطمه –سلام­الله علیها- بهترین نمونه آن است. این فرموده مقام معظم رهبری، از طرفی خط بطلانی می­کشند بر نگاه کاملا سنتی است که عملا زن را محبوس در خانه می کند و از طرف دیگر نگاه برخاسته از تمدن غرب که زن را رها از قید و بند خانه و تعهدات آن می­کندرا،نفی می­کند و تنها راه برون رفت از این معضل زنان را، الگو قرار دادن و توجه به روش زهرای اطهر -سلام الله علیه- می دانند.

«اگر روابط زن و مرد با هم، کاملا عادلانه، اسلامی، صحیح و محبّت‌آمیز باشد، رفتار این و آن تأثیری نمی­گذارد؛ یعنی تحصیلات این و آن، اصلا جرأت و مجال وجود و حضور پیدا نمی‌کند. اشکال برمی‌گردد به رابطه زن و مرد و تعلّقات گوناگونی که وجود دارد که به ستم به زن منتهی می‌شود» (در دیدار با اعضای شورای فرهنگی‌ـ اجتماعی زنان14/8/75).

مقام معظم رهبری در این سخن،رابطه اشکالدار زن و مرد در خانه را، ریشه اصلی ستم­هایی می­دانند که به زنان در خانواده می شود و برای رفع این مسئله بایستی رابطه زن و شوهر اصلاح گردد.  برای اصلاح این رابطه باید به سراغ اسلام رفت تا بتوان رابطه زن و مرد در خانه را اسلامی،عادلانه، صحیح و محبت آمیز نمود. در واقع تنها هنگامی، به زنان در خانه ستم و ظلم خواهد شد که زن و مرد از خط صحیح اسلام و عدالت عدول نمایند. این سخن به محور پنجم رویکرد تمدن­گرایی نیز توجه دارد، چرا که در اینجا تنها رابطه اسلامی و عادلانه زن و مرد را، حلال مشکلات زنان در خانواده دانستند، به طوری که اگر اینگونه شود، خانواده­های متعالی عاری از هر گونه ظلم و ستم به زنان تشکیل خواهد شد.

با بررسی اجمالی بیانات مقام معظم رهبری، به رویکرد تمدن­گرای ایشان در مورد مسائل زنان در خانواده دست یافتیم. به گونه­ای که ایشان یک نگاه نظام­مند همراه با بینشی عمیق در مسائل زنان دارند و تنها این نوع نگاه را در احکام ناب اسلامی با توجه به مقتضیات زمان جستجو می­کنند و تنها حلال مشکلات زنان در خانواده را از دریچه رویکرد تمدن­گرایی می­دانند.

شکل ‏4‑13: نقش زن در خانواده در آراء مقام معظم رهبری

نقش زن در خانواده دارای 6 مقوله است که به ترتیب جایگاه زن در خانواده دارای 279  فراوانی، وظایف زن و شوهر در خانواده دارای 233 فراوانی، خانواده دارای 183 فراوانی، زن و ازدواج با 171 فراوانی، حقوق زن در خانواده با 85 فراوانی و محبت و عواطف زن و شوهر با 74  فراوانی در آراء آیت الله خامنه ای که در ذیل مدل مفهومی آن ترسیم شده است.

شکل ‏4‑14: مدل مفهومی نقش زن در خانواده در آراء مقام معظم رهبری

 

 

 

 

 

فصل پنجم

5        نتیجه گیری و پیشنهادات

5-1.    مقدمه

در این فصل که فصل پایانی این پژوهش است، نتیجه بررسی و تحلیل محتوا آراء آیت الله خامنه ای در جهت پاسخ به سؤالات پژوهش حاضر ذکر می­شود و در پایان آن پاسخ کوتاهی بر اساس تحلیلات فصل چهارم به سؤالات تحقیق داده شد. سپس پیشنهاداتی برای محققان عزیزی که قصد پژوهش در بیانات مقام معظم رهبری دارند، آورده شد و در پایان محدودیت­هایکلی پژوهش ذکر شده است.

مطلب مرتبط :   طرح‌های، مصوب، اختیارات، شهرداری‌ها

5-2.    نتیجه گیری

اینک با توجه به یافته های فصل قبل به تحلیل پاسخ سؤالات پژوهش حاضر می­پردازیم.

– نقش اصلی زن در خانواده در آراء آیت الله خامنه­ای چیست؟

نگاه مقام معظم رهبری به زن بعنوان یک انسان، با تمام ویژگی­ها و حرمت­هایی که برای آن قائل هستیم، می باشد، اما این انسان از جنسی لطیف و شکننده به تعبیر خود ریحان و گلی است که به خانواده طراوت و زندگی می دهد و موجب رشد و تربیت اعضای خانواده می شود. ایشان مهمترین کار یک زن را، تقویت روحی شوهر و تربیت فرزند دانستند.

زن سرشار از احساسات و عواطف حساسی است که هیچ کس حق تعرض و نادیده گرفتن آن را ندارد و در عین حال دارای قوه تعقل و تدبیر خاص زنانه خود است که بخشی از آن در جایگاه یک انسان، با مرد مشترک است و بخش دیگرش خاص جنس زنانه خود می­باشد که از آن به تدبیر زنانه یاد می شود و با همین ویژگی خدادادی، روی اعضای خانواده خود از جمله مرد بسیار مؤثر و تأثیرگذار است، به طوری که هرچه زن عاقل­تر، با لطافت­تر و متدین­تر باشد، از نفوذ بیشتری بر مرد و فرزند برخوردار خواهد بود. این زن است که با ویژگی­های خدادادی در وجودش، حافظ و مدیر داخلی خانه است و راحت­تر می تواند بر عوامل سردی که موجب بی روح شدن فضای انس خانه می شود، غلبه نماید، زیرا زن بر اساس طبیعت منعطفش، سازگاری بیشتری با شرایط های مختلف دارد.

زن دارای غریزه مادری است که قوی­ترین غریزه وی می­باشد. خداوند متعال سیستم زن را به گونه­ای آفریده است که فرزند جز در آغوش گرم مادر، نتواند در جای دیگر با محبت و سالم تربیت شود، لذا مادری، تنها کار مختص زن است که با هیچ نقشی قابل قیاس نخواهد بود و تمام کارهای سخت در برابر این نقش زن، آسان خواهد بود، زیرا مادری ایثار و از خودگذشتگی بسیار می خواهد و زن را فرسوده می کند، اما باید یادآور شد که برای طبیعت روحی و جسمی زن مفید است و شخصیت وی را در صورت ایفای عالی این نقش، رشد و تکامل می دهد.

مادر مسئول رفتار، کردار و گفتار خود می باشد، زیرا وظیفه خطیر تربیت بر دوش اوست، لذا سعادتمندی یک نسل در دستان زن است که می تواند ملتی را به پیشرفت برساند یا آنرا به فلاکت و بدبختی که نوجوانان و جوانان غربی بدان دچار هستند، برساند.

زن تکیه­گاه روحی اعضای خانه و مسئول فرهنگی یک جامعه است که با جان خود، ارزش­های یک جامعه را به نسل بعد منتقل می­کند و تمدن یک جامعه را، با انتقال صحیح آن حفظ می کند. زن حق ندارد به علت تمام تصورات جالب و هوس­های شخصی خود، نسبت به تربیت فرزند و آرامش روحی مرد بی توجه باشد.

نقش خانوادگی زن، مهمترین و اصلی­ترین نقش وی است که تمام فعالیت­های زن باید با توجه و اولویت بندی به این نقش تنظیم گردد.

مطلب مرتبط :   مجاهدین، جنگ، مسلحانه، انقلاب

نگاه مرد به زن در غالب موجودی لطیف و مظهر انس و آرامش روحی است، بنابراین زن اگر بتواند این نیاز روحی مرد را برآورده نماید، می­تواند او را عاشق شیفته خود سازد و از نفوذ بیشتری نسبت به  او برخوردار شود. جهاد اکبر برای زن، خوب شوهرداری کردن است، زیرا کار بسیار دشواری است. زن باید با بداخلاقی­ها، بهانه گیری­ها، جسم بزرگ­تر و خشن­تر و… مرد سازگاری کند و به او محبت نماید. زن باید ضرورت­ها و نیازهای شوهر خود را درک نماید و از وی انتظارات بالا نداشته باشد و در عین حال، مشوق وی در مسیر صحیح الهی و پیشرفت باشد، به طوری که موفقیت یک مرد در اجتماع، مرهون تلاش­های بسیار زن خوب وی در خانه است، لذا زنان در موفقیت و پیشرفت مرد در اجتماع، نقش مهمی را بازی می کنند.

مردان اصولا با مسائل سخت­تری در اجتماع روبرو هستند و وقتی به خانه می آیند، انتظار روبرو شدن با همسری مهربان و خنده رو را دارند. این نوع برخورد، خستگی مرد را رفع می­کند، پس زنان باید زمینه­های لازم  برای رفع خستگی مرد را در خانه فراهم نمایند.

زن باید حرمت مرد را حفظ نماید و وی را تحقیر نکند، بلکه به نقش قوامیت مرد توجه نماید و تلاش نماید که مرد را حامی خود سازد.

-مهمترین معضلات و مشکلات زنان در خانواده در آراء آیت الله خامنه­ای چیست؟

مردان باید اولا نگاه و رویکرد خود را نسبت به زنان در خانواده تغییر دهند و آنرا به نگاه اسلامی نزدیک سازند، چرا که اسلام زن را سوگلی خانه می داند که مردان حق نگاه تحقیر آمیز و جنس دوم به آنان ندارند، بلکه باید حرمت زن را حفظ نمایند و در حد اقتضای زندگی خانوادگی، به آنان آزادی فعالیت­های بیرونی بدهند. زن از نظر اسلام، حق داشتن استقلال مالی و مالکیت خصوصی را دارد و حتی با وجود داشتن ثروت فراوان، هیچگونه مسئولیت معیشتی خانه را به عهده ندارند.

مرد باید این گل زیبا و با طراوت را مراقبت و محافظت کند و مانند باغبانی، مُغذّی جسمی و روحی وی باشد و برای او مانند ستبری، تکیه­گاه محکمی باشد و به وی در جبران عقب ماندگی­های علمی و اجتماعی یاری رساند. این نکته را هم باید اضافه نمود که مردان حق اجبار زنان، به انجام امور خانه را ندارند و باید قدردان زحمات زن در خانه باشند.

دولت و حوزه­های علمیه برای حلّ مسائل روز زنان در خانواده، مسئولیت سنگینی دارند و بایستی با نفوذ و احترام خاصی که در بین مردم دارند، آگاهی مردم را نسبت به مسائل زنان افزایش دهند، زیرا رعایت حقوق و جایگاه زنان، آنان را در ایفا نمودن نقش حساس خود در خانواده یاری خواهد نمود.

چنین می­نماید که نوع نگاه و رفتار با زنان در خانواده مهمترین عامل در احترام به زن یا ستم به وی و نادیده گرفتن حقوق وی باشد.

-موانع ازدواج و تشکیل خانواده در آرای آیت الله خامنه­ای چیست؟

موانع