روسیه، افغانستان، نظامی، ناتو

تحول هویت فرهنگی ، ملی و سیاسی مسلمانان روسیه، عمیقاً تحت تاثیر
پیوستگی آنان با امپراتوری روسیه و اتحاد جماهیر شوروی سابق ، فشارهای وارده برای جذب آنان،
پایداری جهت از دست ندادن هویت خودشان و تلاشهای مقطعی برای کسب خودمختاری بیش تر ، بوده
است. در پی روندهای لیبرالی سالهای پایانی اتحاد شوروی و اوایل دوران پس از فروپاشی شوروی،
محرکهای مشابهی در اوجگیری خواست مسلمانان برای خودمختاری و تلاش دولت روسیه جهت

http://www.avapress.com/vdchzwnz.23nmidftt2.html ،الملل بین سرویس ،(آوا)افغان صدای خبرگزاری 1 – ٩۵
فرونشاندن آن ، از جمله توسل به زور مانند قضیه چچن ، دخیل بوده است. اسلام بر تحول سیاست
خارجی و چشم اندازهای امنیتی روسیه در دوره پس از شوروی و ماهیت روابط این کشور با بازیگران بین
المللی و منطقهای، تاثیرگذار بوده است .
در 15 و یا 30 سال آینده به احتمال قریب به یقین ، تعداد جمعیت مسلمانان روسیه افزایش خواهد
یافت و ممکن است به حدود 25 میلیون نفر برسد. و اگر فرض کنیم که جمعیت کل روسیه به 130 میلیون
نفر کاهش پیدا کند، در این صورت درصد جمعیت مسلمانان روسیه بین 17 تا 19 درصد خواهد شد.
بنابراین، نسل جدیدی از سیاستمدارانی که منافع گروههای مختلف را نمایندگی خواهند کرد ، بر اساس
وابستگیهای مذهبی – قومی متفاوتی سازماندهی خواهند شد. لذا روسیه دائما از ترس رشد اسلام رادیکال
راحت نیست ، چراکه معتقد است اسلام به اشکال متفاوتی مثل وهابیت ، و بنیادگرایی اسلامی به ویژه در
1 منطقه قفقاز شمالی و آسیای مرکزی ، به حیات خود ادامه خواهد داد.
وقایع تروریستی اخیر در روسیه به
ترس از اسلام رادیکال بسیار دامن زده است .
همکاری با غرب برای مبارزه علیه تولید مواد مخدر در افغانستان ، دیگر مورد اهمیت افغانستان برای
روسیه میباشد. این مساله از این جهت برای روسیه اهمیت دارد که این کشور رتبه بالایی در مصرف مواد
مخدر در جهان دارد و عمده این مواد از افغانستان وارد روسیه میشود. این مساله باعث شده تا روسها
بارها از ناتو و آمریکا به جهت سهلانگاری در مبارزه با مواد مخدر در افغانستان انتقاد کنند. حال روسها
میخواهند با همکاری آمریکا و ناتو و به طور مستقیم و با اطمینان بیشتری این مبارزه را دنبال کنند.
2
روسیه
برای رفع این چالشها بسیار خواهان ایفای نقش فعال و فزاینده در احیا و بازسازی ثبات و امنیت در
افغانستان است و تلاش میکند تا در سطوح مختلف روابط دوجانبه ، منطقهای و بینالمللی افغانستان
مشارکت داشته باشد .
مشارکت روسیه در بازسازی و درگیر شدن در مسائل افغانستان در نتیجه تعدادی از عوامل است که به
منافع ملی روسیه و نقش رو به رشد این کشور در نظام منطقهای و جهانی اشاره دارد. به رغم پایان یافتن
رژیم طالبان در سال 2001 افغانستان همچنان منبع تولید تهدیدات برای روسیه است و چالشهایی را برای
امنیت روسیه و متحدانش در آسیای مرکزی ایجاد میکند .در مجموع این چالش ها عبارتند از قاچاق مواد
مخدر ، افراطگرایی اسلامی ، تروریسم و بیثباتی سیاسی. خواسته یا ناخواسته، روسیه علی رغم تمام
تجربیات تلخ گذشته در افغانستان، بار دیگر این کشور را عامل مهمی در سیاست خارجی خود میداند و
هدف روسیه از مشارکت در ائتلاف بینالمللی در افغانستان و پشتیبانی از تلاشهای جامعه جهانی ، از بین
بردن تهدیدات ناشی از این کشور به منافع خود است .

مطلب مرتبط :   اطفال، کیفری، مجازات، طفل

http://entezar-noor-ir.blogfa.com/post-88.aspx ،نور تنتظار سایت ،«اسلامی روسیه »،عمادی رضی سید 1 –
– 2 محمد صالحی، « حضور روسیه در افغانستان »ها ؛ منافع و چالش ، بانک مقالات جهان اسلام، 1389/12/24،
http://islamworld2020.persianblog.ir/post/423٩۶
از نظر ابعاد اقتصادی نیز باید گفت که افغانستان به دلیل وضعیت فعلی خود، یک بازار بالقوه برای
محصولات روسی و همچنین تامین کننده مواد معدنی خوب برای روسیه به شمار میآید. در حال حاضر
حجم تجارت روسیه و افغانستان که البته بیشتر آن صادرات روسیه به افغانستان است ، روندی رو به رشد
دارد و شامل موادی مثل چوب، شکر و به ویژه تجهیزات نظامی و هوانوردی است. ناتو نیز در حال حاضر
تلاش قابل توجهی برای تقویت و تجهیز مبارزه با نیروهای طالبان دارد و در همین راستا ، از سلاحهای
روسی برای تجهیز این نیروها استفاده میکند.
4-5 – اهمیت روسیه برای افغانستان
افغانستان ، روسیه را یک کشور قدرتمند میداند که نباید نقش آن نادیده گرفته شود و اکنون با سفر
هیئتهای عالی رتبه افغان به کشورهای منطقه از جمله چین ، روسیه ، ایران و پاکستان ، دولت افغانستان به
این نتیجه رسیده است که استراتژی کنونی غربیها در این کشور جوابگو نیست و باید به خاطر تامین ثبات،
همکاری تمام کشورهای منطقهای جلب شود و شورشیان به صلح تشویق گردند و روسیه را در این میان
گزینه مناسبی برای همکاری میداند .
یکی از زمینه هایی که افغانها خواهان مشارکت و حضور پررنگ روسیه در آن هستند، فعالیت در حوزه
اقتصادی است و بسیاری از تجار افغانی با سفر حامد کرزی در سال 2010 به دنبال یافتن بسترهای مناسب
برای مشارکت بودند. در حال حاضر بسیاری از شرکتهای روسی فعالیت خود را در افغانستان آغاز کردهاند
و نوسازی نیروگاه برق آبی «نالگو»، پروژههای ساخت نیروگاه برق در مناطق دور و کوهستانی افغانستان،
بازسازی و کمک به ساخت زیرساختهای افغانستان ، اجرا و مشارکت در پروژه های سرمایه گذاری جدید
از جمله همکاریهای افغانستان و روسیه است و در کل توسعه روابط اقتصادی و تجاری از اولویتهای
افغانستان است .
به تازگی و در پی تعلیق روابط تجارتی افغانستان با ایران، مذاکراتی از سوی افغانستان در راستای توسعه
تجارت با روسیه به ، ویژه در مورد صدور مواد نفتی از این کشور به افغانستان، آغاز گردیده است. با توجه
به اوضاع فعلی کشور افغانستان که پیوسته از طرف نیروهای چند ملیتی مورد تهاجم قرار دارد و از جانب
رهبران مافیای مواد مخدر مورد تهدید دائمی هست و مقامات مرکزی این کشور نیز توان تامین امنیت آنرا
ندارند و تجارت آن حتی در میان حلقههای حاکم در افغانستان نیز موج میزند ، و نیز حضور نیروهای
آمریکایی و متحدان آن افغانستان را بسیار ناامن کرده است، این کشور بیش از پیش متمایل به روسیه شده
1 است.

مطلب مرتبط :   "، گزاره، اسطوره، "،

– 1 سرگی دروژیلوفسکی، «نتائج عملیات ضد تروریستی در افغانستان و منافع روسیه» ، به نقل از :http://www.farsi.ru/doc/1933.html٩٧
یکی از بسترهای مهم همکاری افغانستان و روسیه ، در مورد خرید سلاح و مهمات از روسیه است که
البته لازم به ذکر است ، خرید سلاح و مهمات به خواست ناتو صورت میگیرد و پول آن نیز توسط ناتو
پرداخت خواهد شد. همکاریهای نظامی و به خصوص آموزش افسران افغانی توسط فدراسیون روسیه ، از
دیگر ابعاد همکاری این دو کشور است و روسیه مسئولیت تامین برخی قطعات فنی و نظامی ارتش
افغانستان را پذیرفته و نیروهای افغانی را در استفاده و تعمیر این قطعات یدکی آموزش میدهد. در سالهای
اخیر بین افغانستان و روسیه تصمیمات مهمی در مورد کمکهای نظامی به شکل محموله های ترانزیت از
طریق خاک روسیه اتخاذ شده است و به عنوان نمونه ، تعداد زیادی از هلیکوپترهای می 8 – می 17 در
ارتش افغانستان در حال پرواز است.
4-6 – حضور نظامی و غیر نظامی روسیه در افغانستان
در حالی که امریکا و متحدانش در اندیشه خروج تدریجی از افغانستان هستند ، روسیه فعالیتهایی را
برای افزایش حضور خود در افغانستان آغاز کرده است. روسیه می خواهد در افغانستان سرمایهگذاری
گستردهای در زمینههای زیرساخت ها ، معادن و منابع انرژی داشته باشد که این موارد مورد موافقت امریکا
نیز هست. اما این که روسها در زمینه حضور نظامی تا چه حد در افغانستان وارد بازی میشوند هنوز زیاد
معلوم نیست. رابطه روسها با دولت افغانستان بعد از آنکه ظاهراً رابطه میان کرزای و دولت اوباما به سردی
گرایید، ایجاد شد. زمانی که کرزای تهدید کرد که در صورتی امریکاییها او را زیر فشار قرار دهند، او از
کشورهای دیگری کمک و سلاح به دست خواهد آورد. اما بعد از آنکه ناتو تمایل خود را به ارسال نیروی
نظامی روسیه نشان داد ، این راه بیشتر باز شد و چندی پیش نیز یک محموله بزرگ سلاح و مهمات روسی
به افغانستان آمد و یک گروه از روسها با نیروهای امریکایی در نابودی چند لابراتوار مواد مخدر در شرق
افغانستان شرکت کردند و به این صورت از سال گذشته به این سو پای روسها در بخشهای مختلف
افغانستان باز شده است.
روسها اعلام کردهاند که در افغانستان حضور نظامی نخواهند داشت و حضور آنها در افغانستان تنها
جنبه غیرنظامی خواهد داشت. آناتولی سردیوکوف ، وزیر دفاع روسیه در یک اظهارنظر این امر را بیان داشته
است. وی در ادامه با اعلام آمادگی روسیه برای کمک به آمریکا و ناتو برای انتقال تجهیزات به افغانستان
بیان داشته است که سیاست روسیه حمایت از عملیات نیروهای خارجی در افغانستان برای مقابله با افراط
گرایی و کمک به تامین امنیت منطقه است. وزیردفاع روسیه همچنین افزود ، مسکو خواهان برقراری