رواﻧﯽ، ﻣﯽ، ﺑﻬﺪاﺷﺖ، رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ

از اﻧﺘﻘﺎل ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ داراﻟﻤﺠﺎﻧﯿﻦ ﺑﻪ ﺷﻬﺮداری ﺗﯿﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﯽ در اﻣﯿﻦ آﺑﺎد ﺷﻬﺮ ری ﺟﻬﺖ ﺑﯿﻤﺎران رواﻧﯽ اﺧﺘﺼﺎص ﯾﺎﻓﺖ و ﺑﯿﻤﺎران ﺗﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﺧﯿﺎﺑﺎن ﺳﯿﻨﺎ ﺑﻪ اﻣﯿﻦ آﺑﺎد ﺷﻬﺮ ری اﻧﺘﻘﺎل داده ﺷﺪﻧﺪ. ﺑﻪ ﭘﺎس ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت و ﺗﺄﻟﯿﻔﺎت داﻧﺸﻤﻨﺪ ﻣﻌﺮوف ﻣﺤﻤﺪ زﮐﺮﯾﺎی رازی ﮐﻪ در ﺷﻬﺮ ری ﻣﯽ زﯾﺴﺘﻪ و در آﻧﺠﺎ ﻧﯿﺰ ﻓﻮت ﮐﺮده اﺳﺖ ﻧﺎم ﺗﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﺑﻪ ﻧﺎم »رازی« ﻧﺎم ﮔﺰاری ﮔﺮدﯾﺪ. ﭼﻮن ﻧﻈﺮ اﯾﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺮدم آﻧﺠﺎ را ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻧﮕﺎه ﮐﺮده و ﻣﺴﺎﺋﻞ درﻣﺎﻧﯽ ﻣﻄﺮح ﺷﻮد و از ﻃﺮﻓﯽ ﺑﯿﻤﺎران ﺑﺴﺘﺮی اﺣﺴﺎس ﺳﺮاﻓﮑﻨﺪﮔﯽ و ﺣﻘﺎرت ﻧﮑﻨﻨﺪ ﮐﻢ ﮐﻢ ﻧﺎمﺗﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﺑﻪ ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻣﺒﺪل و ﻓﻌﻼً ﺑﻨﺎم ﻣﺮﮐﺰ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ رازی اﻧﺠﺎم وﻇﯿﻔﻪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ (ﮔﻨﺠﯽ، .(1387

. 1 ﺗﺠﺎوز ﺑﻪ ﻣﺎدر و ﻗﺘﻞ او ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮزﻧﺪ ﺑﯿﻤﺎرش در ﯾﮑﯽ از ﺳﻠﻮﻟﻬﺎی ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﺳﯿﻨﺎ.

85

در ﺳﺎل 1319 ﺳﺎزﻣﺎن ﺟﺪﯾﺪ داﻧﺸﮑﺪه ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﺮﻓﺴﻮر اﺑﺮﻟﯿﻦ ﺗﺄﺳﯿﺲ و ﺑﺎ اﯾﺠﺎد ﮐﺮﺳﯽ ﺑﯿﻤﺎرﯾﻬﺎی رواﻧﯽ و ﺗﺪرس ﺑﯿﻤﺎرﯾﻬﺎی رواﻧﯽ در داﻧﺸﮑﺪه ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺗﻬﺮان، ﺗﺪرﯾﺲ روان ﺷﻨﺎﺳﯽ در داﻧﺸﺴﺮای ﻋﺎﻟﯽ و داﻧﺸﮑﺪه ادﺑﯿﺎت ﺑﻪ ﻣﻮرد اﺟﺮا ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪ(ﻣﻼﻧﯽ ﻓﺮ، .(1380

در ﺳﺎل 1325ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن روزﺑﻪ در ﺧﯿﺎﺑﺎن ﺳﯽ ﻣﺘﺮی ﺟﻬﺖ ﺑﯿﻤﺎران ﻧﺴﺒﺘﺎً آرام رواﻧﯽ اﺧﺘﺼﺎص ﯾﺎﻓﺖ و درﺳﺎل 1339 ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن روزﺑﻪ ﺑﺎ وﺳﺎﯾﻞ ﻣﺪرﻧﺘﺮ در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺟﺪﯾﺪ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﮐﺎر ﮐﺮد. اﯾﻦ ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن از ﻃﺮف داﻧﺸﮑﺪه ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺗﻬﺮان اداره ﻣﯽ ﺷﻮد (ﺷﻬﯿﺪی، .(1388

درﺳﺎل 1336 ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی روان ﺷﻨﺎﺳﯽ و ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ از رادﯾﻮی اﯾﺮان آﻏﺎز ﺷﺪ و در ﺳﺎل 1338 اداره ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ در اداره ﮐﻞ ﺑﻬﺪاﺷﺖ وزارت ﺑﻬﺪاری ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪ(ﺷﻬﯿﺪی، .(1388

در ﺳﺎل 1343 اوﻟﯿﻦ ﻣﺮﮐﺰ ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺗﻬﺮان از ﻃﺮف اداره ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ وزارت ﺑﻬﺪاری در ﺧﯿﺎﺑﺎن ﻫﺪاﯾﺖ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺷﺪ و ﺑﯿﻤﺎران را ﺑﻪ ﻃﻮر ﺳﺮﭘﺎﯾﯽ ﭘﺬﯾﺮا ﮔﺮدﯾﺪ(ﺷﻬﯿﺪی، .(1388

درﺳﺎل 1350 اداره ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺑﻪ اداره ﮐﻞ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺷﺪ و ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺖ دو ﺳﺎل ﺑﻪ ﻋﻠﺖ اﺧﺘﻼف دﯾﺪ وزرای ﺑﻬﺪاری وﻗﺖ ﯾﻌﻨﯽ در ﺳﺎل 1352ﻣﺠﺪداً اداره ﮐﻞ ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت اداره ای ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎرت اداره ﮐﻞ ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ وﯾﮋه در آﻣﺪ. و اﯾﻨﺠﺎﻧﺐ ﺳﻤﺖ ﮐﺎرﺷﻨﺎس ارﺷﺪ ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ وزارت ﺑﻬﺪاری را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه ﮔﺮﻓﺘﻢ. ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ دﯾﺪ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ ﻣﻌﺎون ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ وزارت ﺑﻬﺪاری و ﻣﺪﯾﺮ اداره ﮐﻞ ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ وﯾﮋه اوﻟﯿﻦ دوره ﺑﺎز آﻣﻮزی ﭘﺰﺷﮑﺎن ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﻬﺮان و ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻧﻬﺎ در ﺗﺎﺑﺴﺘﺎن 1354 در ﻣﺮﮐﺰ ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺗﻬﺮان و ﻣﺮﮐﺰ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ رازی ﺑﻤﺪت ﯾﮑﻤﺎه اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺖ و اﯾﻨﺠﺎﻧﺐ ﺳﺮﭘﺮﺳﺘﯽ ﻃﺮح و اﺟﺮای اﯾﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ آﻣﻮزﺷﯽ را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه داﺷﺘﻢ. اﺟﺮای اﯾﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻘﺪری ﻣﻔﯿﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﭘﺰﺷﮑﺎن آﻣﻮزش دﯾﺪه ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎ راﻫﻨﻤﺎﺋﯽ اداره ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺗﻬﺮان در درﻣﺎﻧﮕﺎه ﻫﺎی ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻧﻬﺎ ﺑﯿﻤﺎران رواﻧﯽ را ﺗﺸﺨﯿﺺ و درﻣﺎن و از اﻋﺰام آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺗﻬﺮان ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﺑﻌﻤﻞ آورﻧﺪ. ﭼﻮن اﯾﻦ اﻣﺮ ﻧﺘﺎﯾﺞ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻔﯿﺪ داﺷﺖ ﻟﺬا در ﺳﺎل 1355ﻣﺠﺪداً ﺑﺮای ﭘﺰﺷﮑﺎن ﻋﻤﻮﻣﯽ، ﻣﺘﺨﺼﺼﯿﻦ رﺷﺘﻪ ﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﻟﯿﺴﺎﻧﺴﻪ ﻫﺎی ﻣﺎﻣﺎﺋﯽ و ﺳﺮﭘﺮﺳﺘﺎران ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻫﺎی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺑﻬﺪاری اﺳﺘﺎن ﺗﻬﺮان دو دوره ﺑﺎز آﻣﻮزی ﯾﮏ ﻣﺎﻫﻪ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﺗﻮﺳﻂ اداره ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺑﻬﺪاری اﺳﺘﺎن ﺗﻬﺮان ﺗﺮﺗﯿﺐ داده ﺷﺪ. در اواﺧﺮ ﺳﺎل 1355 ﭘﺲ از ادﻏﺎم دو وزارت ﺑﻬﺪاری و رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﻤﺎم ﻣﺮاﮐﺰ واﺑﺴﺘﻪ و ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﻬﺎی رواﻧﯽ ﺑﺎ اﻧﺠﻤﻦ ﺗﻮاﻧﺒﺨﺸﯽ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ وزارت ﺑﻬﺪاری و ﺑﻬﺰﯾﺴﺘﯽ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﺷﺪ. از ﻫﻤﺎن ﺳﺎل ﻣﺮاﮐﺰ ﺟﺎﻣﻊ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﻣﻨﻄﻘﻪ ای در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻬﺮان ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺷﺪ. (ﻣﺮﮐﺰ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﺗﻬﺮان ﻧﻮ، ﻣﺮﮐﺰ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﺷﻬﯿﺪ اﺳﻤﺎﻋﯿﻠﯽ ﻓﻌﻠﯽ و ..) ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﺮاﮐﺰ ﻓﻘﻂ ﺑﯿﻤﺎران را ﺑﻪ ﻃﻮر ﺳﺮﭘﺎﯾﯽ ﻣﯽ ﭘﺬﯾﺮﻧﺪ و ﺑﻌﻀﯽ دارای ﺗﺨﺖ ﻫﺎی ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ(ﻣﯿﻼﻧﯽ ﻓﺮ، .(1380

مطلب مرتبط :  

در اردﯾﺒﻬﺸﺖ ﺳﺎل 1358 ﭘﺲ از اﻧﺤﻼل ﺳﺎزﻣﺎن ﺗﻮاﻧﺒﺨﺸﯽ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ و درﻣﺎﻧﯽ اﯾﻦ ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻪ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎی ﺑﻬﺪاری ﻣﻨﻄﻘﻪ ای ﺗﻬﺮان و ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ آﻣﻮزﺷﯽ آن ﺑﻪ اﻧﺴﺘﯿﺘﻮ روان ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺗﻬﺮان واﮔﺬار ﺷﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ اﻧﺴﺘﯿﺘﻮ ﻓﻌﻼً ﺟﺰء

86

داﻧﺸﮑﺪه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ اﯾﺮان ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ آﻣﻮزﺷﯽ، ﭘﮋوﻫﺸﯽ و ﻃﺮح و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی و ﻣﺸﻮرﺗﯽ در ﺑﺎره ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﮐﺸﻮر را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه دارد(ﻣﯿﻼﻧﯽ ﻓﺮ، .(1380

در ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻧﻬﺎ ﻧﯿﺰ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺸﻬﺪ در ﺳﺎل
1300،
ﺗﺒﺮﯾﺰ در ﺳﺎل 1312، اﺻﻔﻬﺎن
در ﺳﺎل 1317، ﺷﯿﺮاز در ﺳﺎل
1327، ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﺳﻼﻣﯽ ﺷﯿﺮاز در ﺳﺎل 1332،
ﻫﻤﺪان
در ﺳﺎل 1335و ﺑﻌﺪا در ﺳﺎﯾﺮ
اﺳﺘﺎﻧﻬﺎ ﺗﺪرﯾﺠﺎً ﻣﺮاﮐﺰ ﺟﺎﻣﻊ

رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﺗﺄﺳﯿﺲ و ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻪ ﮐﺎر ﺷﺪﻧﺪ(اﺣﻤﺪآﺑﺎدی، .(1382

از ﺗﺎرﯾﺦ ﺗﺼﻮﯾﺐ وزارت ﺑﻬﺪاﺷﺖ و درﻣﺎن و آﻣﻮزش ﭘﺰﺷﮑﯽ ﺗﻤﺎم ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎی ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ، درﻣﺎﻧﯽ و آﻣﻮزﺷﯽ ﺑﻪ آن

وزارت ﺧﺎﻧﻪ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﺷﺪﻣﺠﺪداًو دﻓﺘﺮی ﺑﻨﺎم دﻓﺘﺮ ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ در آن وزارت ﺧﺎﻧﻪ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ، درﻣﺎﻧﯽ و آﻣﻮزﺷﯽ و ﻃﺮح و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﮐﺮد(اﺣﻤﺪآﺑﺎدی، .(1382
ﺑﺮای اوﻟﯿﻦ ﺑﺎر ﻃﺮح ادﻏﺎم ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ و ﺧﺪﻣﺎت اوﻟﯿﻪ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ1 در ﺷﺒﮑﻪ ﺑﻬﺪاﺷﺖ و درﻣﺎن ﺷﻬﺮﺿﺎ

(اﺳﺘﺎن اﺻﻔﻬﺎن) ﺷﺮوع ﺷﺪ و ﭼﻮن ﻣﻮﻓﻘﯿﺖ اﯾﻦ ﻃﺮح ﻣﻮرد ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ ﻟﺬا ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺻﻞ ﻧﻬﻢ ﺧﺪﻣﺎت اوﻟﯿﻪ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ در ﮐﺸﻮر اﻋﻼم و اﺟﺮای ﻃﺮح ﮐﺸﻮری ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ در اﺳﺘﺎﻧﻬﺎی دﯾﮕﺮ ﮐﺸﻮر آﻏﺎز ﺷﺪ (ﮐﺮﯾﻤﯽ، .(1386

ﺑﺮﺣﺴﺐ اﯾﻦ ﻃﺮح ﺗﻮﺳﻂ ﺑﻬﻮرزان آﻣﻮزش دﯾﺪه ، ﺧﺎﻧﻪ ﺑﻬﺪاﺷﺖ واﻗﻊ در روﺳﺘﺎ ﺑﯿﻤﺎرﯾﺎﺑﯽ اﻧﺠﺎم ﻣﯽ ﮔﯿﺮد و ﺑﯿﻤﺎر ﺑﻪ ﻣﺮﮐﺰ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ و درﻣﺎن روﺳﺘﺎﺋﯽ در ﻣﺮﮐﺰ ﺑﺨﺶ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد. در اﯾﻦ ﻣﺮﮐﺰ ﭘﺮوﻧﺪه ﺷﺮح ﺣﺎل رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﺑﺮای ﺑﯿﻤﺎر ﺗﻬﯿﻪ و ﭘﺮ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺑﯿﻤﺎر ﺑﻪ ﭘﺰﺷﮏ ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد. در ﺻﻮرﺗﯿﮑﻪ ﺑﯿﻤﺎر ﺑﯿﻤﺎری ﺳﺎده ای داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ دﺳﺘﻮرات ﻻزم ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ و درﻣﺎﻧﯽ ﺑﻪ او داده ﻣﯽ ﺷﻮد و در ﺻﻮرﺗﯿﮑﻪ ﺑﯿﻤﺎر ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﯿﻤﺎرﯾﻬﺎی رواﻧﯽ ﯾﺎ ﻋﺼﺒﯽ ﺷﺪﯾﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﮐﻠﯿﻨﯿﮏ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ واﻗﻊ در ﭘﻠﯽ ﮐﻠﯿﻨﯿﮏ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد اﯾﻦ ﮐﻠﯿﻨﯿﮏ دارای ﯾﮏ رواﻧﭙﺰﺷﮏ و ﯾﮏ رواﻧﺸﻨﺎس اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺲ از ﻣﻌﺎﯾﻨﻪ ﮐﺎﻣﻞ دﺳﺘﻮرات ﺳﺮﭘﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﺑﯿﻤﺎر ﻣﯽ دﻫﻨﺪ و در ﺻﻮرﺗﯿﮑﻪ ﺑﯿﻤﺎر اﺣﺘﯿﺎج ﺑﻪ ﺑﺴﺘﺮی ﺷﺪن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﺑﺨﺶ ﻫﺎی رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﻣﺮﮐﺰ اﺳﺘﺎن ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺗﻤﺎم اﻗﺪاﻣﺎت اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﺑﻪ اﻃﻼع ﻣﺮاﮐﺰ ﻗﺒﻠﯽ داده ﻣﯽ

ﺷﻮد.

ﺧﺎﻧﻪ ﺑﻬﺪاﺷﺖ (روﺳﺘﺎ –ﺑﻬﻮرز) ﻣﺮﮐﺰ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ درﻣﺎن روﺳﺘﺎﺋﯽ (ﻣﺮﮐﺰ ﺑﺨﺶ – ﭘﺰﺷﮏ)

ﺑﺨﺶ ﻫﺎی رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ و ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن (ﻣﺮﮐﺰ اﺳﺘﺎن) ﭘﻠﯽ ﮐﻠﯿﻨﯿﮏ و ﮐﻠﯿﻨﯿﮏ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ (ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن –

رواﻧﭙﺰﺷﮏ).

ﺑﺎ اﺟﺮای اﯾﻦ ﻃﺮح ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ از ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻤﺮﮐﺰ در ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﻬﺎی رواﻧﯽ ﺧﺎرج ﺷﺪه و در ﺳﻄﺢ ﮐﻞ ﮐﺸﻮر ﺑﻪ ﻣﻮرد اﺟﺮا ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﺑﻪ ﻧﺎم ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ2 ﮔﻔﺘﻪ ﻣﯽ ﺷﻮد. (ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎی ﭘﯽ ﮔﯿﺮ ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ درﻣﺎﻧﯽ ﺗﯿﻢ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ در اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد).

مطلب مرتبط :   مصاحبه، مصاحبه?ها، ذهن، زنان

1 .Primary Health Care (P.H.C.) 2 . Community Mental Health Seevice

87

ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش دﻓﺘﺮ ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ وزارت ﺑﻬﺪاﺷﺖ، درﻣﺎن و آﻣﻮزش ﭘﺰﺷﮑﯽ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ 200 ﻣﺮﮐﺰ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ در اﯾﺮان ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ دارﻧﺪ. ﺗﻌﺪاد ﭘﺰﺷﮑﺎن اﯾﺮان ﺣﺪود 24000 ﻧﻔﺮ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ از ﺑﯿﻦ آﻧﺎن ﻓﻘﻂ 385 ﻧﻔﺮ رواﻧﭙﺰﺷﮏ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﮐﻞ ﺟﻤﻌﯿﺖ اﯾﺮان ﺑﺮای ﻫﺮ ﯾﮏ ﻣﯿﻠﯿﻮن ﻧﻔﺮ 5 ﺗﺎ 6 رواﻧﭙﺰﺷﮏ دارﯾﻢ و ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻋﻠﺖ 85 درﺻﺪ ﺑﯿﻤﺎران رواﻧﯽ ﺑﻪ ﭘﺰﺷﮑﺎن ﻏﯿﺮ رواﻧﭙﺰﺷﮏ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ. در ﺣﺪود ﺑﯿﺴﺖ ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن ﻋﻤﻮﻣﯽ دارای ﺑﺨﺶ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﺗﻌﺪاد ﺗﺨﺖ ﻫﺎی ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﯽ در ﮐﺸﻮر 89000 ﻣﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﻌﺪاد 5850 از آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺑﯿﻤﺎران رواﻧﯽ اﺧﺘﺼﺎص ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ. ﺑﺨﺶ ﻫﺎی اورژاﻧﺲ رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﺟﺎ ﻧﯿﺎﻓﺘﺎده و ﻣﺮاﮐﺰ ﺗﻮان ﺑﺨﺸﯽ ﺟﻮاﺑﮕﻮی اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺑﯿﻤﺎران ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ (ﻣﯿﻼﻧﯽ ﻓﺮ، .(1380

دﯾﺪﮔﺎھﮭﺎ وﻧﻈﺮﯾﮫ ھﺎ در ﺑﮭﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ

از ﻧﻈﺮ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﮐﻠﯿﻪ دﯾﺪﮔﺎﻫﻬﺎ و ﻧﻈﺮﯾﻪ ﻫﺎی اراﺋﻪ ﺷﺪه در ﻣﻮرد ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ را ﻣﯽ ﺗﻮان در ﺳﻪ ﮔﺮوه ﮐﻠﯽ ﺟﺎی داد. ﻧﺨﺴﺖ دﯾﺪﮔﺎﻫﻬﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﯾﺎ ﻏﯿﺮ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻣﺪل ﭘﺰﺷﮑﯽ ﮐﻪ ذﮐﺮ آن رﻓﺖ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ و دارﻧﺪ. اﯾﻦ دﺳﺘﻪ از ﻧﻈﺮﯾﺎت را ﻣﯽ ﺗﻮان ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﮐﻠﯽ »دﯾﺪﮔﺎه ﮔﺮوﻫﯽ« ﻣﻄﺮح ﮐﺮد. دوم، ﻧﻈﺮﯾﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ روﯾﮑﺮد اﻧﺴﺎن ﮔﺮاﯾﯽ ﻣﻄﺮح ﺷﺪه اﻧﺪ و اﺻﻮﻻً ﺑﺮ ﻓﺮدﯾﺖ اﻧﺴﺎن ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻣﯽ ورزﻧﺪ. اﯾﻦ دﺳﺘﻪ از ﻧﻈﺮﯾﺎت را ﻣﯽ ﺗﻮان ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﮐﻠﯽ »دﯾﺪﮔﺎه ﻓﺮدی« ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار داده اﻧﺪ و ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﮐﻠﯽ »دﯾﺪﮔﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ« ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ (ﺷﻬﯿﺪی، .(1388

دﯾﺪﮔﺎه ﮔﺮوﻫﯽ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﻧﻈﺮﯾﺎت ﻣﻄﺮح در رواﻧﺸﻨﺎﺳﯽ و رواﻧﭙﺰﺷﮑﯽ ﺳﻨﺘﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد. ﻧﻈﺮﯾﻪ ﭘﺮدازﻫﺎی ﺳﻨﺘﯽ درﺑﺎره ﺷﺨﺼﯿﺖ، روان ﺗﺤﻠﯿﻞ ﮔﺮی و روﺷﻬﺎی ﺳﻨﺠﺶ، در اﯾﻦ ﮔﺮوه ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﯿﺮﻧﺪ. ﺑﺮﺧﯽ از ﭘﯿﺶ ﻓﺮﺿﻬﺎی ﻋﻤﺪه دﯾﺪﮔﺎه ﮔﺮوﻫﯽ را ﻣﯽ ﺗﻮان در ﭼﻨﺪ ﻣﻮرد ﺧﻼﺻﻪ ﮐﺮد: (1 اﯾﻨﮑﻪ ﻓﺮد ﺑﯿﻤﺎر ﻧﺎﺗﻮان اﺳﺖ و درﻣﺎن ﺑﺪون ﻣﺪاﺧﻠﻪ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ وی اﻣﮑﺎﻧﭙﺬﯾﺮ اﺳﺖ. (2 اﯾﻨﮑﻪ ﺑﯿﻤﺎرﯾﻬﺎی رواﻧﯽ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ اﮐﺜﺮ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت رﻓﺘﺎری و رواﻧﺸﻨﺎﺧﺘﯽ اﻧﺴﺎن ﻣﺸﺨﺼﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨﺪی اﺳﺖ و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﯿﻤﺎرﯾﻬﺎ و اﻓﺮاد ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﺑﯿﻤﺎری را ﻣﯽ ﺗﻮان در ﮔﺮوﻫﻬﺎی ﻣﺸﺨﺼﯽ ﻗﺮار داد. (3 ﭼﻮن ﮐﻪ اﻓﺮاد را ﻣﯽ ﺗﻮان در ﻃﺒﻘﺎت و دﺳﺘﻪ ﻫﺎی ﻣﺸﺘﺮﮐﯽ ﻗﺮار داد ﭘﺲ روﺷﻬﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﺮای درﻣﺎن ﯾﮏ ﺑﯿﻤﺎری ﺧﺎص ﮐﺎرﺑﺮد دارد، ﺑﺮای اﻓﺮاد ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ آن ﺑﯿﻤﺎری ﻧﯿﺰ ﻣﺸﺘﺮک اﺳﺖ. (4 ﻫﺮ ﭼﻨﺪ اﺑﻌﺎد وﺟﻮدی اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﺑﻌﺪ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ رواﻧﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﯽ ﺷﻮد وﻟﯽ ﺗﺄﮐﯿﺪ اﺳﺎﺳﯽ ﺑﺮ ﺑﻌﺪ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ(ﺷﻬﯿﺪی، .(1388

دﯾﺪﮔﺎه ﻓﺮدی دراﺻﻞ ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ دﯾﺪﮔﺎه ﮔﺮوﻫﯽ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ اﺳﺖ. داﻧﺸﻤﻨﺪاﻧﯽ ﭼﻮن ﻣﺎزﻟﻮ و راﺟﺮز در ﭘﻨﺠﺎه ﺳﺎل