دیوان عالی کشور و اکل مال به باطل

دانلود پایان نامه
به موجب ماده 367 قانون جزای کانادا مجازات جرم جعل حد اکثر 14 سال حبس می باشد و به موجب ماده (2 ) 366، تغییر دادن مدرک به وسیله الحاق چیزی به آن یا محو کردن چیزی از آن و نظایر اینها نیز جعل محسوب می شود . طرح قانون جزای نمونه استرالیا ، که برای اجرا در سراسر این کشور توسط کمیته منتخب دادستان های استرالیا3 در ماده 313 برای جعل تعریف زیر را ارائه کرده است : « هر کس مدرک نادرستی را به قصد این که او یا دیگری از آن استفاده کند تا بدین ترتیب کس دیگری به قبول آن اغوا شود و با این قبول کردن کاری را به ضرر خود انجام داده یا از انجام آن خود داری کند مرتکب جرم می شود » .مجازات پیش بینی شده برای جعل در قانون فوق الذکر حداکثر 5/7سال حبس است.
1-1-3- تعریف مهر
موضوع عمل درجرم جعل نوشته ، سند ، یا چیز دیگر است . با وجود این در قانون ، نوشته حاکم است یعنی حکم کلی در جعل ، ناظر بر نوشته است . آنجایی که قانون صحبت از نوشته می کند تقریبا مطلق نوشته را مورد حکم قرار می دهد ولی آنجایی که از شئ صحبت می کند مصادیق خاص آن نظیر مهر ، منگنه ، علامت، تمبر و…مد نظر می باشد. در نتیجه جعل ازجمله جرایمی است که وسیله درتحقق آن موثر است ومهر یکی از موضوعات در جرم جعل است.
1-1-3-1-تعریف فیزیک مهر
مهر وسیله‌ای است با نقش، علامت یا نوشته‌ای برجسته یا کنده‌کاری شده، به صورت معکوس و از جنس فلز، چوب یا پلاستیک که برای تایید امضاء، اعتبار بخشیدن به سند یا چاپ دستی، آن را به مرکب آغشته کرده و با فشار بر روی کاغذ یا چیز دیگری مانند آن، نوشته یا نشان را به آن منتقل می‌کنندو اثر آن در روی اوراق به جای امضاء مورد استفاده می باشد.گاهی افراد پر مشغله امضای خود را بر روی مهری حک می کنند و از آن در زیر نوشته ها و نامه های منتسب به خود استفاده می کنند.قبلا برای مهر زدن از استامپ و یک مهر چوبی یا پلاستیکی که شکل مورد نظر روی آن نقش بسته بوداستفاده میکردیمو مدتی است که مهر هایی با جوهر سر خود به بازار آمده اند و نیاز به استامپ را از بین برده اند1.
1-1-3-2-تعریف نقش مهر
نقش مهر یعنی نقشی که به جای مهر به وسیله دستگاه یا قلم بر روی اوراق نقاشی می شود. در گذشته، پیش از آنکه مهرهای امروزی مرسوم شود، بیشتر مهرها را بر روی نگین انگشتری با فلزی به شکل انگشتر می‌ساختند و نقش دلخواه خود را بر روی آن حک می‌کردند.این نقش مهر، ممکن بود نام دارنده مهر، شکلی از اشکال هندسی یا تصویر حیوان یا گیاهی و یا جمله‌ای خاص و ارزشمند، نزد دارنده مهر باشد. با ظهور اسلام و نزول قرآن، تغییر شگرفی در نقش مهرها ایجاد شد و بسیاری از افراد نقش مهرهای خود را به نقش‌های قرآنی تغییر دادند.پیشگامان این کارنیز امامان شیعه بودند.به غیر از پیامبر اسلام که نقش مهر او «محمد رسول الله» بود، تقریباً بقیه امامان شیعه ازمهرهایی با نقشی از آیات شریف قرآن استفاده می‌کردند و با آن اوراق و نامه‌ها را امضاء و تایید می‌کردند. انتخاب نقش مهر، رابطه مستقیمی با شخصیت و دلبستگی‌های افراد داشته و نشانگر سطح فرهنگ و اطلاعات آنها می‌باشد.در این باره روایتی از ‌جعفر بن محمد آمده‌است که فرمود:خردمندی مرد به سه چیز شناخته می‌شود که یکی از آنها نقش خاتم و مهر او استپس هنگامی که شخصی، بخشی از یک آیه قرآنی را به عنوان امضاء و نقش مهر خود انتخاب می‌کند، بیانگر علاقه‌مندی او به قرآن کریم و آموزه‌های آن است.نقش مهرهای بعضی از شخصیّت‌ها:
نقش خاتم علی بن ابیطالب «الله الملک» بوده‌است. که بخشی از آیه ۱۱۴ سوره طه است. نقش مهر حسین بن علی، بنا به بیان محمد باقر جمله «ان الله بالغ امره» بوده که قسمتی از آیه ۳ از سوره طلاق بوده‌است.نقش مهر محمد باقر، بنا به بیان جعفر بن محمدآیه «العزه للّه» بوده که آیه ۱۳۹ سوره نساء بوده‌است . نقش مهر علی بن موسی الرضا «ما شاء الله لا قوه الا بالله» بوده‌است که بخشی از آیه ۳۹ سوره کهف می‌باشد.
در برخی از متون، از نقش مهرها با عنوان سجع مهر نام برده شده‌است.سجع در اصل بانگ کبوتر و قمری است و در اصطلاح به سخن با وزن و قافیه گفته می‌شود. سجع مهربه کلمات موزون ومسجع وگاه مصراعی یابیتی که معمولاً‌متضمن‌ودربردارنده نام ونشان دارنده مهر می‌باشد1.
1-2- :تاریخچه جعل مهر
ذکر تاریخچه تکامل هر موضوع فایدهاش آن است که خواننده را به جریانان عادی و طبیعی آن آگاه کرده حس مقایسه در وی ایجاد می نماید و با اطلاعاتی که بدست می آورد دقیق تر و عمیق تر می تواند بهتر در خصوص تغییرات حاصله قضاوت کند و ما به همین جهت پیش از آنکه راجع به چگونگی و وضعیت فعلی جعل گفتگو کنیم تکامل آنرا در ایام باستان شرح می دهیم.
1-2-1- تاریخچه جعل مهر در جهان:
جرم جعل یکی از جرایم با سابقه در زندگی بشر است که از دوران قدیم به عنوان یک عمل زشت شناخته می شده و با آن برخورد می شده است . در این زمینه می توان گفت از زمانی که سند به عنوان وسیله ای برای انتقال ، ابداع شد و بشر برای انتقال مالکیت و سایر مفاهیم از آن استفاده کرد جرمی به نان جعل نیز به وجود امد .از لحاظ تاریخی تصور می شد که جعل ابتدا در قوانین رم مورد حکم قرار گرفته است و بعد به تدریج در قوانین بعدی مقرراتی راجع به آن وضع گردیده است.قانون جزای رومیان جعل را جرم می دانست و کیفر معینی را برای طبقات مختلف وضع می کرد.برای توانگران تبعید ، متوسطین زندان همراه با کار سخت و برای بردگان حکم اعدام پیش بینی شده بود.
در حقوق قدیم انگلستان جعل آنچنان شدید تلقی می شد که در واقع جرمی علیه اقتدار پادشاه و در نتیجه خیانت به کشور محسوب می گشت و مجازات اعدام را در پی داشت. اما از قوانین مدون ایران باستان در دوره های هخامنشی و ساسانی اسنادو مدارک در خور اعتمادی در دست نیست.
1-2-1-1- تاریخچه جعل مهر قبل از اسلام:
مهر پیشینه ای قدیمی تر از امضاء دارد . در ایران باستان مهر از زمان هخامنشیان مرسوم بوده قدیمی ترین قانون مدون بشری ، یعنی مجمع القوانین حمورابی ، در ماده 5 خود برای قاضی ، در صورتی که به مخدوش کردن یا از بین بردن حکم دست زند ، پرداخت جریمه ای معادل دوازده برابر مدعی به و انفصال ابد از شغل قضا را پیش بینی می کرد .
سابقه جعل را می توان با تاریخ کتابت انسان هم زمان دانست و در واقع از زمانی که بشر موفق به کشف الفبا و نوشتن حروف بر روی پوست درخت یا در زمان های بعد بر روی کاغذ گردید ، عده ای سوءاستفاده کرده و جرم جعل را به وجود آوردند از هنگامی که کتابت و نوشتن سند اهمیت پیدا کرد به موازات آن جعل نیز مورد تهدید واقع گشت . علت این توجه به کتابت و نوشتن در برخی از احادیث چنین ذکر شده است که قلب آدمی بر کتابت اعتماد دارد . زیرا به وسیله کتابت هم بهتر و هم دقیق تر به دور از دستبرد ، جعل و تزویر ، خطا و نسیان می توان مطالب را حفظ نمود و هم به عنوان یک دلیل عقلایی می توان بر مکتوب اعتماد کرد . قوانین علیه جعل به قبل از میلاد ، زمانی که رومیها تحریف اسناد انتقال زمین به وراث منع کردند ، بر می گردد.ق. م. ا. در فصل مربوط به جعل از حقوق فرانسه اقتباس شده است همان گونه که فقه اسلامی در ق.م. ا. تاثیر داشته است حقوق رومی نیز در حقوق فرانسه موثر بودهاست. در این راستا ابتدا به وضعیت حقوقی.جعل در روم باستان می پردازیم . رومیهای قدیم اصلا جعل را تصور نمی کردند و آشنا به موضوع نبودند در قوانین اولیه رومی صحبتی از جعل نشده بود آنها دروغ را با جعل برابر می دانستند و جاعل هیچ مجازاتی نداشت .در زمان جمهوریت که مشاغل دولتی انتخابی شد و عده ای شروع به سوء استفاده نمودند.
قانون مشهور به دوازده بندتحت عنوان fallere falsum (گول زدن) برای اینگونه مردمان که گواهی دروغ می دادند یا به دادرس رشوه می دادند یا در انتخابات همگانی برای اینکه خودشان یا کسانشان انتخاب شوند، آرای دیگران را می خریدند کیفر شدیدی پیش بینی شده بود و آن کیفر عبارت از این بود که بزهکاران را از بالای تخته سنگ بزرگی که تا زمین چندین ده متر فاصله نداشت به زمین می افکندند یا او را به دار می آویختند .
پس از آنکه جمهوریت به امپراتوری مبدل شد یکی از امپراتوران معروف به ((سیلا )) قانون خاصی را که به اسم لکس کرنلیا مشهور است وضع کرد . در این قانون بطور غیر مستقیم از جعل گفتگو شده کیفر مخصوصی برای هر یک از سه طبقه مردم (توانگران و اشراف،متوسطین،غلامان) پیش بینی شده بود. اگر یکی از توانگران و نجبا در بستر بیمار مشرف به مرگ حاضر می شد و وصیت او را می شنید و بر خلاف مسموعات خود وصیت نامه مجعول می ساخت یا وصیت نامه ای که بیمار به وی مسپرد یا نشان می داد معدوم می ساخت و یا عوض می کرد به این قضیه ثابت می شد کیفرش تبعید به خارج از کشور تا آخر عمر و ضبط کلیه اموال بود. و اگر همین عمل را یکی از متوسطین مرتکب می شد او را چند سال در زندان به کارهای دشوار می گماشته و اگر مرتکب یکی از غلامان بود او را بدون هچ معطلی می کشتند. در حقبقت در حقوق روم تعریفی از جعل به مفهوم واقعی کلمه نبود و گناه مستقلی محسوب نمی گشت . فرانسویان به تقلید رومیها در قرون وسطی برای جاعل اعدام قائل شده بودند لوئی 14 در مارس 1680 فرمان مخصوصی صادر کرد بموجب این فرمان هر کس مهر سلطنتی و اسناد و نوشته جات دولتی را می ساخت محکوم به اعدام بود .از 1600میلادی به بعد که روابط میان افراد زیاد شد پادشاه فرمان جدیدی صادر نمود و کیفر کسانی که در اسناد عادی و بازرگانی مرتکب جعل می شدند یا مهر دیگری را ساخته و سو استفاده می کردند ، اعدام معین فرمود .با توجه به این که این کیفر بیش از حد مقتضی بود در سال 1680 پادشاه به دادرسان اجازه داد که با در نظر گرفتن اوضاع و احوال و درجه سوئ نیت بزهکار تخفیف در کیفر قائل شده ، و جائل را به اعدام محکوم نکند به موجب این فرمان تا اندازهای از شدت عمل نسبت به جاعلین کاسته شد و این وضع تا انقلاب کبیر فرانسه ادامه پیدا کرد . انقلابیون تعریفی از جرم جعل ارائه نکرده بودند و دادرسان وهیات منصفه مطابق عرف و عادت و بنا بر استنباطات شخصی جعل را تعریف میکردند . پس از سپری شدن دوره انقلاب و ظهور ناپلئون تغییرات کلی دیگری تحت تاثیر بناپارت در حقوق کیفری فرانسه پدیدار شد . ناپلئون دستور داد تا کمیسیونی برای تدوین حقوق کیفری جدید فرانسه ازدانشمندان و کارشناسان فن تشکیل شوداین کمیسیون که از کیفر شناسان درجه اول فرانسه تشکیل شده بود طرح قانونی مشتمل بر1169 ماده تحت عنوان (طرح قانونی کیفری کمیسیونی که از طرف دولت انتخاب شده است ) تدوین گردید و ناپلئون دستور داد تا آنرا به دادگاههای شهرستان و استان ودیوان عالی کشور بفرستند .
1-2-1-2-تاریخچه جعل مهر بعد از اسلام
در حقوق اسلام مبحث خاصی تحت عنوان جعل و تزویر وجود ندارد اما می توان به استناد عناوین کلی مانند منع اکل مال به باطل یا منع تدلیس و تقلب، که در قرآن کریم به کرات مورد اشاره قرار گرفته است ، ارتکاب این عمل را ممنوع و موجب عقاب و تعزیر دانست 1. در اسلام از سال ششم هجری ، که پیامبر (ص ) نامه ای برای دعوت به اسلام به فرمانروایان و حکام ایران ، مصر ، روم ،حبشه ، و غیره ارسال و زیر نامه های خود را به مهری که در آن نام خداوند و رسالت خود ایشان ذکر شده بود مزین کردند مهر رواج پیدا کرد .
قرآن در منع «اکل مال بباطل »می فرماید : «یا ایها الذین آمنوا لا تاکلو اموالکم بینکم با الباطل2 البته قرآن در برخی آیات به موارد و مصادیقی اشاره نموده است که شباهت زیادی با جرم جعل دارد . قرآن در آیات 181و182از سوره بقره می فرماید :
«فمن بدله بعد سمعه عاثماا ثمه علی الذین یبدلونه ..» «هر کس بدل کند آنرا پس از آنکه شنیده باشد گناه بر کسی است که آنرا ( وصیت ) تبدیل کند »
«فمن خاف من موص جنفا او اثما فاصلح بینهم فلا اثم علیه ..» . «اگر وصیت نامه جعل شود ولی ورثه موافقت کردند بر جاعل اشکالی نیست ».همچنین قرآن در آیه 56 سوره نساء در مورد تحریف می فرماید: