دانلود پایان نامه با موضوع نابرابری آموزشی و پیشرفت تحصیلی

دانلود پایان نامه
منبع: دادههای سازمان بهرهوری آسیایی (APO)
3-3- ضریب جینی آموزش
توزیع آموزش در میان یک جامعه مسئله مهمی است که دلالتهای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی دارد. در گذشته دو شاخص انحراف معیار تحصیلات و ضریب جینی آموزش برای بررسی ابعاد توزیعی آموزش استفاده شده است. انحراف معیار تنها معیاری برای پراکندگی مطلق است و مخصوصاً برای کشورهای دارای سطوح تحصیلی بسیار پایین و بسیار بالا تصویر واضحی از توزیع آموزش به دست نمیدهد. بنابراین، به نظر میرسد که ضریب جینی آموزش به عنوان یک معیار نابرابری نسبی، شاخص قویتری برای توزیع آموزش باشد که بهبود در توزیع فرصتهای آموزشی را منعکس میکند و توزیع نسبی آموزش میان یک جامعه را اندازه میگیرد و در مقایسه با شاخصهای متعارف نظیر نرخ فارغ التحصیلی و یا متوسط سالهای پیشرفت آموزشی که جزو معیارهای سطح کلان اندازهگیری آموزش هستند، اطلاعات بیشتری را به دست میدهد. معیار ضریب جینی آموزش تابعی از سالهای تحصیل و سطوح مختلف تحصیلات، درصد جمعیت مربوط به هر یک از سطوح پیشرفت تحصیلی، و متوسط پیشرفت آموزشی جامعه میباشد. مقدار ضریب جینی آموزش بین صفر و یک است. مقدار صفر نشان میدهد که همه افراد جامعه دارای میزان تحصیلات یکسانی هستند که این به معنای برابری کامل در توزیع آموزش است. مقدار یک نشان میدهد که آموزش تماماً به یک نفر اختصاص یافته است و سایر افراد جامعه از آموزش محروم هستند که این بیانگر نابرابری کامل در توزیع آموزش میباشد. صفر و یک دو مقدار حدّی هستند و تنها به لحاظ تئوری امکان پذیر میباشند و در دنیای واقعی رخ نمیدهند (کرسپو- کارسما، 2012).
برابری کامل که از طریق ضریب جینی صفر مشخص میشود، میگوید که همه افراد دقیقاً مقدار سالهای تحصیل یکسانی دارند. با اینکه این شرایط ممکن است ایده ال به نظر برسد اما باید توجه کرد که هر جامعهای از مجموعه متنوعی از افراد تشکیل شده است که از نظر قابلیت و استعداد یادگیری و دسترسی داشتن به فرصتهای آموزشی با هم فرق دارند. این افراد همچنین تمایلات متفاوتی به ریسک کردن داشته و نسبت به اینکه سرمایهگذاری در آموزش چقدر برایشان منفعت دارد انتظارات متفاوتی دارند. علاوه بر این، آنها ممکن است از این نظر که آیا ترجیح میدهند وقت خود را به آموزش اختصاص دهند یا به سایر فعالیتهایی که به نحوی جانشین آموزش هستند، با هم اختلاف نظر داشته باشند. چون تقاضا برای سطوح مختلف آموزش اساساً ناهمگن است، برابری کامل در توزیع پیشرفت آموزشی نه مطلوب است و نه شدنی. دنیای واقعی از انسانهایی تشکیل شده است که انگیزه دارند برای استفاده از منابع کمیاب و زمان محدود با یکدیگر رقابت کنند (بنت، 2011).
3-3-1- محاسبه ضریب جینی آموزش
در این تحقیق از ضریب جینی آموزش به عنوان شاخصی برای بیان نابرابری آموزشی استفاده شده است. این ضریب با استفاده از شاخص جینی آموزشی توماس و همکاران(2001)، محاسبه شده است. برای محاسبه ضریب جینی لازم است ابتدا، سالهای تحصیل محاسبه شود. دورههای تحصیلی در ایران، با استفاده از اطلاعات سایت بارو و لی(2010)، شش دوره در نظر گرفته شده و جمعیت 15 سال به بالا مورد نظر قرار گرفته است.
شاخص جینی توماس و همکاران(2001) و متغیرهای مورد استفاده به صورت زیر است:
(3-1)
: جینی آموزشی،
: میانگین سالهای تحصیل برای جمعیت مورد نظر،
و : نسبت جمعیتی که یک سطح مشخص از تحصیلات را طی کردهاند (به عنوان مثال: به این معنی است که از کل جمعیت 15 سال به بالا در سال مورد نظر، 66/12 درصد از افراد تحصیلات سطح i را طی کردهاند.)،
و: سالهای تحصیل در سطوح مختلف تحصیلی،
: تعداد سطوح تحصیلی.
تمامی آمار و اطلاعات مورد نیاز برای محاسبه این ضریب از سایت بارو و لی استخراج شده است. در این سایت دادهها به صورت پنج ساله ارائه شده است. برای به دست آوردن آمار سالانه از درونیابی استفاده شده است.
متغیر سالهای تحصیل (y) به صورت زیر محاسبه میشود:
به طوری که:
: طول دوره ابتدایی و راهنمایی (8 سال)،
: طول دوره متوسطه و یک سال پیشدانشگاهی (4 سال)،
: میانگین دوره دانشگاهی است و 4 سال در نظر گرفته شده است. با توجه به اینکه اکثر افرادی که وارد دانشگاه میشوند تحصیلات خود را کامل میکنند و تعداد محدودی از افراد هستندکه تحصیلات دانشگاهی خود را نیمه تمام رها میکنند، این دوره به طور کامل در نظر گرفته شده است.
همچنین در روابط بالا،
تعداد سالهای تحصیل برای افراد بیسواد، صفر در نظر گرفته شده است و (.
تعداد سالهای تحصیل برای افرادی که دوره ابتدایی را ناتمام رها کردهاند، 4 سال () و
تعداد سالهای تحصیل برای افرادی که دوره ابتدایی را تمام کردهاند، 8 سال () در نظر گرفته شده است.
تعداد سالهای تحصیل برای افرادی که دوره دبیرستان را ناتمام رها کردهاند، 10 سال() و
تعداد سالهای تحصیل برای افرادی که دوره دبیرستان را تمام کردهاند، 12 سال () محاسبه شده است.