امامزاده، قاسم، خیابان، اهالی

کند ناگهان در زیر درخت کهنسالی پایش به سنگی می خورد و از وفا علی می خواهد که بعد از مرگش او را اینجا دفن کند و بجای اینکه اورا با برد یمانی کفن کنند پول آنرا به چهل درویش بدهند. پس از دفن ظهیرالدوله در آن به مقبره جمعی از هنرمندان و بزرگان علم و ادب مانند ملک الشعرای بهار، رشید یاسمی، رهی معیری، ایرج میرزا و درویش خان تبدیل شد ( سند هویت محله امامزاده قاسم ، منطقه 1 شهر تهران ، 1385 ) .
خانه بهداشت محله امامزاده قاسم بدلیل اینکه فقط تاساعت 3 فعالیت می کند جوابگوی نیاز درمانی مردم این اهالی نمی باشد واهالی خواستار یک درمانگاه شبانه روزی می باشند. پارک گل محمدی که در خیابان نیاوران ابتدای خیابان تبریزی واقع شده است تنها مرکز تفریحی محله امزاده قاسم می باشد و به دلیل اینکه اهالی آن محدوده به صورت دائم از این مرکز استفاده نمی کنند به نظر می رسد که بهتراست مسئولین محترم برای استفاده بهتر از این محدوده به فکر تاسیس مجتمعی مانند مجموعه شهربانو باشند. البته برنامه ریزان محترم باید به فکر تاسیس فضاهای سبز کوچکتر در نقاط مختلف محله امامزاده قاسم باشند چون اهالی از نداشتن فضاهای سبز برای گذران اوقات فراغت خود ناراحت بودند.
سالن ورزشی چند منظوره غدیر واقع در ضلع جنوبی میدان امام زاده قاسم پشت مجتمع شهربانو دارای یک سالن بزرگ ورزشی برای بانوان در شیفت صبح وآقایان در شیفت بعدازظهر می باشد. مجموعه شهربانو که یکی ازمراکز مهم فرهنگی این محله محسوب می شود واقع در میدان امامزاده قاسم – پلاک 9 که شامل:
کلاس های آموزشی – خانه سلامت – مرکز مشاوره خانواده – کارگاه های تولیدی – آرایشگاه – کتابخانه – کافی نت- کافی شاپ می باشد .
قبل از تأسیس این مجموعه آنجا پارک بوده وحدود 2 سال است که این مجتمع بنا شده است. این مجموعه از لحاظ جغرافیایی در مکان مناسبی قرار نگرفته است به دلیل شیب فراوان و عدم وجود پارکینگ رایگان و قابل دسترس نبودن مسیر خوب برای اهالی دیگر و قرارگرفتن در روبروی آستانه مبارکه امامزاده قاسم مشکلاتی را به وجود آورده است در صورتی که اگر این مجموعه در پارک گل سنگ واقع در خیابان تبریزی بنا می شد می توانست در آینده یک مجموعه بزرگ هم از لحاظ تجاری و فرهنگی برای عموم شود. قسمت هایی مانند کتابخانه آن هنوز از لحاظ کتابهای قابل استفاده برای دوره های کارشناسی وکارشناسی ارشد جوابگو نمی باشد وهمین امر باعث می شود که مراجعه کننده های زیادی را از دست بدهد. همچنین هماهنگ نبودن مدیریت ساختمان با پیمانکار که مسئولیت راه اندازی خانه فرهنگ این مجموعه را بر عهده دارد می تواند در آینده مشکلاتی را ایجاد نماید. یکی دیگر از مشکلات این مجموعه مربوط می شود به خانه اسباب بازی این مجموعه که هنوز اسباب بازی برای این قسمت درنظر گرفته نشده است. این مجموعه به دلیل مسائل دیگری مانند عدم امکان برگزاری کلاسهای موسیقی به خاطرقرارگرفتن در نزدیکی آستانه مبارکه امامزاده قاسم متقاضیان زیادی را از دست داده است. از نظر مراکز مذهبی محله امامزاده قاسم دارای مساجدی به این شرح می باشد :
مسجد صاحب الامر – خ احمد زمانی – کوچه مسجد صاحب الامر
مسجد حضرت سجاد – امامزاده قاسم – خ میری –کوچه یاس
مسجد علی ابن الحسین – ابتدای خ نخجوان – پلاک 9
مسجد جامع امامزاده – میدان امامزاده – انتهای کوچه آستانه امامزاده قاسم
حسینه امامزاده قاسم – میدان امامزاده قاسم انتهای کوچه آستانه امامزاده قاسم
3-5-5-1 موارد قوت ، ضعف ، فرصت و تهدید ها در محله ( مدل SWOT ) :
الف ) نقاط ضعف :
براساس نظریه شهر پایدار مربوط به تحول منطقه بندی. شهر پایدار شهری است که دارای چنان پایه اقتصادی باشد که کمترین اثر نامطلوب را برمحیط زیست برجای بگذارد در واقع شهر پایدار شهری است که تنوع در آن وجود داشته باشد مورد حمایت مردم قرارگیرد و تفکیک و جدایی فضا در گروههای درآمدی واجتماعی چندان وجود نداشته باشد و کلیه افراد وگروهها به خدمات وتسهیلات اساسی دسترسی داشته وساکنان دارای موقعیت هایی برابر باشند. راهکارهایی که برای تحقق این نظریه ارائه شده است عبارت است از:
کاهش اتکا به خودرو به ویژه خودروی شخصی. ایجاد کاربری های مختلط، یعنی کاربری های تجاری، تفریحی و فرهنگی باید در کنار کاربر یهای مسکونی باشد. این محله با توجه به تاریخچه ای که از زمان های قدیم داشته است هیچ توجهی به کاربریهای مختلط وتنوع این کاربریها نشده واین امراز جذابیت آن کاسته است.
گذران اوقات فرغت امروز به مثابه حقی برای فرد مطرح می شود به طوریکه در ماده بیست وچهارم حقوق بشر به طور مشخص و روشن اعلام می شود هرکس حق استراحت وفراغت وتفریح دارد. این درصورتی است که در این محله ما شاهد این هستیم که برای گذران اوقات فراغت خارج از خانه امکانات تفریحی از جمله پارک وغیره وجود ندارد و این امر باعث شده است که از جذابیت این محله کم شود.
سومین نقطه ضعف قابل بررسی وجود مهاجران افغانی در ارتفاعات بالای این محله است. چه خوب بود قبل از آنکه مهاجری به کشور ما بیاید دولت فکری برای جایگاه آنها در یک محدوده و دادن امکانات همانند ملت خود به آنها میکرد چرا که پراکندگی آنها در نقاط مختلف کنترل بر آنها را کم می کند. مثلاً امسال تابستان اکثر آنها دچار بیماری عفونی چشمی بودند که به نقاط دیگر محله نیز سرایت کرد و باعث شد جمعی از فرزندان ما دچار بیماری چشمی شوند که قابل علاج نباشد. برای اهالی این محله سخت است که افرادی را با فرهنگ و تربیت مختلف در کنار خود و فرزندان خود بپذیرند در نتیجه هرگونه امکانات تفریحی فرهنگی که برای این محله در نظر گرفته شود با استقبال اهالی روبرو نمی شود.
بررسی تقسیم بندی فضایی این محله از نظر توسعه امکانات و جذابیت به قرار زیر است:
مناطق توسعه یافته تر:
قابلیت بالقوه و بالفعل قوی از نظر منابع انسانی، تراکم جمعیت و منابع اقتصادی دارند مانند میدان امامزاده قاسم و اطراف آن، ابتدای دربند، ابتدای خ تبریزی
مناطق رو به توسعه:
قابلیت بالقوه قابل ملاحظه و تا حدی قابلیت بالفعل از نظر منابع انسانی، تراکم جمعیت و منابع اقتصادی دارند مانند سمت خیابان احمد زمانی و خیابان مقدسی.
مناطق حاشیه ای دارای قابلیت توسعه:
دارای قابلیت بالقوه و بالفعل از نظر منابع انسانی تراکم جمعیت و منابع اقتصادی که نسبت به محدوده فوق ضعیف تر است. ارتباط این مناطق با مراکز توسعه نسبتا ضعیف است مانند سمت خیابان شهید علی صادقی قمی و خیابان شهید آیت ا… محمودی
مناطق حاشیه ای با قابلیت محدود برای توسعه :
با محدودیت قابلیت ها و عدم تعادل های زیست محیطی روبرو هستند. وضعیت رشد امکانات در این مناطق با مشکل روبرو است. زمینه اشتغال در کلیه ی بخش های اقتصادی کم است مانند خیابان شهید لطف ا… بوکان ما اگر بخواهیم تنها یک نقطه را رشد بدهیم و به نقاط دیگر محله توجهی نکنیم این امر باعث رشد سرطانی در آن محله می شود در صورتیکه چندین مرکز رشد کوچکتر می تواند در نهایت به تعادل و توازن در توسعه محلی انجامد. همانطوری که در برنامه عمرانی سوم ایران ( 46-1341 ) سیاست قطب رشد مطرح و پی ریزی شده نتوانست موفقیت چندانی بدست آورد چون هیچ یک از این قطب ها در نواحی کمتر توسعه یافته مکان یابی نشده بودند بلکه در مراکز بزرگ و نواحی با رشد سریع قرار گرفته بودند. در محله امام زاده قاسم هم به دلیل پراکندگی جمعیت در نواحی مختلف و همچنین در بررسی فضایی توسعه امکانات آن ما با نواحی کمتر توسعه یافته روبرو هستیم که اگر بخواهیم آنها را رها کنیم دقیقا مانند برنامه های توسعه قبلی با شکست روبرو خواهیم شد.
ب ) نقاط قوت :
یکی از نقاط قوت در این محله وجود مراکز مذهبی در نقاط مختلف آن می باشد و این خیلی مهم است که به این بعد وجود انسان که گرایش به امر مقدس وماوراء می باشد اهمیت فوق العاده داده شده است و وجود فراوان این مراکز در این محله خود فرصتی برای این است که بتوانیم از آنها برای فعالیت های دیگر استفاده کنیم. یکی دیگر از موارد قوت دیده شده در این محله عدم وجود ترافیک در بیشتر نقاط محله می باشد به همین دلیل فرصت خوبی است برای برنامه ریزی در آینده جهت استفاده از دوچرخه در نقاطی که از شیب کمتری برخوردار هستند ( سند هویت محله امامزاده قاسم ، منطقه 1 شهر تهران ، 1385 ) .
3-5-6 محله تجریش :
تجریش یکی از روستاهای شهرستان شمیرانات محسوب می شده است که امروزه مرکز شهرستان شمیرانات به شمار می آید و در منطقه 1 تهران واقع شده است. محله تجریش از شمال به خیابان شهرداری از جنوب به اتوبان صدر- اتوبان مدرس از شرق به خیابان دکتر شریعتی و از غرب به شمال خیابان افریقا، خیابان دربندی و خیابان شهید آقا بزرگی منتهی می گردد و یکی از مکا نهای تجاری و شلوغ تهران به شمار می رود که دارای بازارهای قدیمی، مراکز خرید، امام زاده و … می باشد.
این محله دارای دو شاخصه بسیار بارز و مهم اقتصادی و مذهبی است . امام زاده صالح ( ع) که در این محله واقع شده به عنوان قطب مذهبی منطقه به حساب

مطلب مرتبط :   مراسم، صیغه‌ی، زن، عقد