افغانستان، روسیه، کابل، ناتو

سرمایه گذاری در چارچوب طرح CASA-1000
می باشد. او افزود: “اگر حق مجری پروژه به کمپانی سیستم واحد انرژی اینتر واگذار شود، ما می توانیم
حضور فعالی در پروژه لین برق ولتاژ بلند CASA-1000 داشته باشیم و در این صورت سرمایه گذاری ما
می تواند در حدود 500 میلیون دالر باشد”. پروژه CASA-1000 برا ی ایجاد شبکه انتقال برق از
1 قرغیزستان و تاجکستان به افغانستان و پاکستان در نظر گرفته شده است.
از پروژه های موثری دیگر، راه آهن» 75 کیلومتری» حیرتان – مزارشریف است که به مساعدت ازبکستان
اعمار گردیده است. این پروژه با در نظر داشت دورنمای آن یعنی توسعه شبکه راه آهن که آسیای مرکزی را
به بنادر خلیج فارس و راه های آهن عربستان سعودی وصل می نماید. در صورت تحقق آن ، تجارت
خارجی ازبکستان را، حد اقل ، برای 50 سال آینده تامین خواهند کرد. بر علاوه، این پروژه بزرگ در کنار
نجات ازبکستان از ناحیه فقدان دسترسی به مرزهای آزاد آبی، از طریق این کشور ، تمام راه های آهن
روسیه و قزاقستان که به جهت جنوبی به ایران و افغانستان منتهی میشوند ، به افغانستان منحیث یک حلقه
2 اتصال برای همه کشورهای منطقه و بنادر آبی در جنوب (بحر هند) وصل خواهد شد.
ضلع دیگری قضیه ، مواجهه و حضور نیروهای ناتو و متحدین آن در جنگی که خود آنرا جنگ با
تروریسم می خوانند و همچنان مطرح شدن مسئله مشارکت نیروی های روسیه و هند در چارچوب نیروی
بین المللی کمک به امنیت در افغانستان است. در این عرصه روسیه به رغم همکاری با ناتو، منتقد حضور و
عملکرد آنها نیز می باشد. به گفته ضمیرکابلوف سفیر اسبق روسیه در افغانستان ، علت عدم موفقیت جامعه
جهانی در افغانستان بیتوجهی به ایجاد دولت مقتدر در کابل بوده است. وی بر این باور است که حضور
ناتو برای رسیدن به اهداف سیاسی اقتصادی کشورهای غرب ، نه تنها نسبت به افغانستان ، بلکه برای
ها همسایه ی آن کشور باعث نگرانی است. او حضور کمرنگ روسیه در بازسازی افغانستان را در سالهای
گذشته ناشی از مشکلات داخلی کشورش دانسته و ضمناً علاوه کرد که روسیه طی شش سال گذشته حدود
میلیون دالر به افغانستان کمک کرده است.(16) (حوت 230 (1386
امضای توافقنامه انتقال مواد لوجستیکی بین روسیه و ناتو در اپریل 2008 که بین سرگی لاوروف وزیر
خارجه روسیه و یاپ دی هوپ شیفر سرمنشی اسبق ناتو درشهر بخارست به امضاء رسید ، نماد خوبی از

1 – موفقیت بزرگ تازه رهبری جمهوری اسلامی افغانستان در عرصه سیاست خارجی، » پیشین .
2 – http://www.farsi.ru/doc/3493.html١٠٢
همکاری این کشور با پیمان ناتو در مسئله افغانستان است. این توافق برای روسیه نه تنها از نظر سیاسی،
بلکه از لحاظ اقتصادی نیز مفید است. طی یک و نیم سال گذشته ، پنج تا شش هزار کانتینر ناتو از طریق
خط آهن عبوری از خاک روسیه ، انتقال داده شده است که انتقال هر کانتینر از طریق روسیه ، 1880 دالر
هزینه در بر دارد. قرار برخی ارزیابی ها هزینه سالانه این انتقالات از 15 تا 20 میلیون دالر تجاوز خواهد
کرد.
در ادامه این همکاری ها، در سال 2009 م بارک اوباما رئیس جمهور امریکا و دمیتری مدودوف رئیس
جمهور روسیه برای استفاده از حریم هوایی روسیه به منظور حمل ونقل وسایل و کارکنان نظامی نیز توافق
نمودند. پیش بینی می شود سالانه چهار و نیم هزار پرواز از این طریق صورت گیرد. این برنامه امکان صرفه
جویی 133 میلیون دالر را در هزینه های نظامی برای امریکا در مقایسه با پراز از اروپا، فراهم ساخته است.
1
به قول سفیر فدراتیف روسیه در کابل ، روسیه تا کنون یگانه کشوریست که برای کمک به بهتر شدن نظم
عامه در افغانستان ابراز آماده گی کرده است. مسلم است که انکشاف اوضاع در جهت منفی، نه تنها مردم
افغانستان را سراسیمه ساخته ، بلکه نگرانی جامعه بین المللی و کشور های منطقه را نیز به بار آورده است.
روسیه از لحاظ سیاسی، اقتصادی و نظامی یک کشور مقتدر در منطقه است ، این کشور به عنوان یک عضو
دایمی شورای امنیت ملل متحد نه تنها در ارتباط به افغانستان بلکه درسطح منطقه در بسی موارد، نظرات و
دیدگاهای خود را دارد. بی جهت نبود که یک بخش عمده ای از مسائل سفر دمیتری مدویدف رییس
جمهور فدراتیو روسیه به هند را ، توجه و تعمق بر مسائل افغانستان تشکیل می داد. مبارزه علیه ترافیک و
انتقال مواد مخدر و مسئله «آشتی ملی» از محورهای عمده مورد بحث دمیتری مدویدوف رییس جمهور
فدراتیف روسیه، با «من موهن سینگه» صدراعظم هند بود که در نتیجه، پس از بررسی وضعیت، طی اعلامیه
ای مشترکی ا ین دو رهبر از وخیم شدن اوضاع در این کشور نگرانی خود را ابراز کردند.
هند که یکی از دوستان سنتی روسیه است از این رو ، روسیه مایل است که هند نه تنها در قضیه
افغانستان بلکه به منظور ادای نقش بیشتر پا فراتر بگذارد و در بسیاری از نشست های منطقه یی و جهانی
عضویت حاصل نماید.
زمزمه های حضور طالبان در شمال و آینده پروسه مصالحه با آنان، عدم توانایی دولت تاجیکستان در
جلوگیری از ترافیک مواد مخدر ، زمینه برگشت مجدد نیروهای سرحدی روسیه در مرزهای تاجیکستان و
افغانستان را مساعد ساخته است.
میزبانی روسیه از دومین اجلاس چهارجانبه منطقه ای میان رؤسای جمهور افغانستان ، پاکستان،
تاجیکستان و روسیه و هیئت های بلند رتبه این کشورها به تاریخ 18.8.2010 در شهر سوچی ، نماد ادامه
تلاش های این کشور در راستای تقویت نقش آن در آسیای مرکزی، افغانستان و پاکستان شمرده می شود.

مطلب مرتبط :   ، راویان، موالی، قرآن

1 – http://www.farsi.ru/doc/3393.html١٠٣
تقویت روز افزون سازمان همکاری های شانگهای و برجسته شدن نقش آن در تاثیر گذاری بر اوضاع
منطقه وکنترول اقتصادی و سیاسی کشورهای عضو آن با عضویت بالقوه و بالفعل روسیه ، تمایل افغانستان
برای تغییر موقف خود از حالت مهمان و ارتباط درسطح گروه کاری به عضو ناظر، عضویت این دو کشور
در کنفرانس تعامل و اعتماد سازی در آسیا و سازمان امنیت و همکاری اروپا و دیگر سازمان های بزرگ بین
المللی از دیگر فرصت های است که مایه تعهد و همکاری بیشتر در مناسبات بین این دو کشور ، در روابط
دو جانبه و چند جانبه ، می شود.
روسیه در کنفرانس کابل نیز نقش مهمی را بر عهده گرفت. در این کنفرانس روسیه نه تنها نقش هماهنگ
کننده با تمامی طرفین از جمله پاکستان را داشت ، بلکه تلاش نمود تا موضوعات و محورهای بحث را در
این زمینه تعیین کند. طی این نشست، روسیه کمک های هم به دولت افغانستان ارائه کرد. همچنان ، دمیتری
میدویدیف رئیس جمهور روسیه به حامد کرزی رییس جمهور افغانستان در جریان سفرش به مسکو، اطمیان
داد که روسیه برای حمایت همه جانبه از افغانستان در امر برعهده گرفتن مسوولیت مستقلانه امنیتی این
کشور آماده می باشد. تاکید روسیه در این خصوص ، درچاچوب حمایت از پروسه کابل و فیصله تاریخی
کنفرانس کابل در ارتباط به سپردن مسوولیت کامل امنیت ، به نیروی های افغانستان صورت گرفت.
روسیه طی چند سال اخیر ، در142 پروژه اقتصادی در افغانستان مشارکت داشته که تمامی آنها به منظور
1 تقویت جامعه افغانستان و در مواردی تخریب مزارع کشت خشخاش و تریاک بوده است.

مطلب مرتبط :   فرهنگ، مصلحت، ایده، شناسانه

-4-9 نگاه کنونی روسیه به افغانستان
کمونیستها و متحدان روسی نزدیک به 14سال در کابل قدرت را در اختیار داشتند و در نهایت در
اردیبهشت 1371 بعد از ورود نیروهای مجاهدین از قدرت برکنار شدند در این بین بعد از خروج نیروهای
شوروی از افغانستان ، روابط افغانستان و روسیه گرمی پیشین خود را از دست دادو به جز برخی مناسبات
کوتاه دیگر روابطی مهم میان کابل و مسکو وجود نداشت و این روند تا مدت زیادی ادامه پیدا کرد هر
چند در دوره طالبان روسیه کوشید تا نفوذ خود را در ائتلاف شمال افزایش دهد اما عملا تا سال1383 و
بعد از استقرار نظام سیاسی جدید در افغانستان سفارت روسیه در کابل غیر فعال و راکد بود در این راستا
روسیه حتی از اعزام نیرو در قالب ایساف به عنوان نیروهای سازمان ملل هم به افغانستان خودداری کرد اما
در سالهای اخیر دیپلماتهای و مقامات روسی رفتوآمدهای خود را به کابل افزایش داده و از آن طرف
نیز مقامات افغان سفرهای متعددی به مقصد مسکو صورت دادهاند.در این راستا روسها عملا از سال2007
میلادی به این سو گامهای بلندی برای حضور بیشتر در افغانستان برداشتهاند که بخشش بدهیهای

1 – http://iransharghi.com/index.php?newsid=3203١٠۴
افغانستان از سوی روسها و امضای چند قرارداد مهم در زمینههای تجاری، یک قرارداد مهم تأمین
تسلیحات و همچنین ارسال مقادیری کمکهای بشردوستانه به افغانستان تنها بخشی از دستاوردهای
گسترش مناسبات افغانستان و روسیه در سالهای اخیر است و اکنون نیز به نظر میرسد روس ها در اندیشه
افزایش حضور بیشتر در افغانستان هستند در ایبن راستا به نظر میرسد عواملی چند باعث شده تا روسیه
عملا در اندیشه ایفای نقش فعالتری در افغانستان باشد.
چراغ سبزآمریکا و ناتو به روسیه برای حضور در افغانستان:
با توجه به پیچیده شدن جنگ در افغانستان در دو سال گذشته بر ضد طالبان و همکاری های روبه
فزاینده ناتو و ایالات