اطفال، دادگاه، دادگاههای، نوجوانان

توجه به تناسب مجازات، نصف مجازات و محکومیت در خصوص طفل اجرا می گردد. در ماده 20 قانون پیشگیری قضایی در خصوص کودکان تدابیر پیشگیرانه ای پیش بینی گردیده است. در ماده 109 قانون آیین دادرسی کیفری ترکیه به شماره 5271 با پیش بینی تدابیر لازم در این خصوص ، تحقیقات در خصوص کسانی که تحت پیشگیری و نظارت هستند در زمان تحقیقات و محاکمه، باید در محیط هایی که دادگاه تعیین می کند رفت و آمد کند و یا از رفت و آمد از محیطهایی منع می گردد و یا نباید از منطقه ای که دادگاه تعیین می کند دور شود و یا از معاشرت با شخص یا گروههایی اجتناب کند دادگاه یکی از اینها را در تصمیمات خویش اعلام می نماید. اما خصوصیتی که در اینجا وجود دارد این است که در بند اول ماده 109 قانون آیین دادرسی کیفری ترکیه، مکانها و محدودیتهایی که این قانون مشخص نموده است تنها برای این قانون نخواهد بود. در ماده 21 فصل مربوط به بازداشت غیر قانونی (آدم ربایی) در خصوص کودکانی که 15 سالگی شان را به اتمام نرسانده اند در خصوص افعال مجرمانهای که حداکثر مجازات در آنها 5 سال می باشد، حکم بازداشت این اطفال داده نخواهد شد. بدین ترتیب مدتی که در قانون شماره 2253 سه سال تعیین گردیده بود در قانون جدید به 5 سال افزایش یافته است. ماده 24 این قانون منطبق با قانون مجازات و قانون آیین دادرسی ترکیه می باشد و در اینها می توان تأسیس حقوقی عفو و منع تعقیب را مشاهده نمود. بر اساس این ماده تعقیب و محاکمه ای که متکی بر شکایتی می باشد و یا در خصوص جرمی می باشد که توأم با سوء نیت می باشد و حداقل مجازات در آن جرایم 2 سال حبس و یا جزای نقدی می باشد یا جرم بر اساس تقصیر متهم به وقوع پیوسته است، می توان از این تأسیس حقوقی (عفو و منع تعقیب) استفاده نمود. در بند 2 ماده 48 قانون حمایت از کودکان ترکیه استنادات لازم به قانون شماره 2253 در خصوص احکام موجود در آن، شده است. باز هم در قانون حمایت از کودکان و بر اساس قانون شماره 2253 محاکم اطفالی که بر اساس این قانون تأسیس گردیده اند کودکانی که در محاکم اطفال منتظر رسیدگی هستند و بر اساس ورود شکایت به دادگاههایی که قانون مذکور تأسیس گردیده اند، در مواردی که مورد از موارد اطفال بزهکار باشد این محاکم به دادگاه اطفال تغییر می یابد و به رسیدگی ادامه می دهند(Karaosmanoglu,faith, 2007,p136).
4-2-1-12-1- اصول دادگاههای اطفال در ترکیه
دادگاههای اطفال، کودکانی که مرتکب جرم گردیده اند را محاکمه می نمایند. محاکمی که در آنها قاضی و دادستان تحت آموزشهای ویژه گزارشات مددکاران اجتماعی را تهیه می نمایند و برای دادرسی ارائه می کنند، می باشد. در یک معرفی دیگر دادگاههای اطفال، محاکم قانونی می باشند که در آنها به جرایم کودکان بطور دانسته و یا ندانسته رسیدگی می شود. فلسفه دادگاههای اطفال بر پایه ی چهار اصل متمرکز می باشد:
1.صلاحیت انحصاری برای رسیدگی به جرم تنها باید برای توانبخشی بوده باشد.
2.کودکان به دلیل رشد و به بلوغ نرسیدن با آنها همچون افراد بزرگسال مجرم رفتار نگردد.
3.کودکانی که مجرم شناخته می شوند عموماً باید به دارالتأدیب فرستاده شوند و در آنجا تحت نظر قرار گیرند .
4.باید به محاکمی که از مشکلات کودک آگاهی دارد فرستاده شوند همچنین هنگامی که پرونده اطفال و نوجوانان بزهکار در دادگاههای ترکیه جریان دارد هدف دادگاه باید برآورده کردن اهداف زیر باشد:
– نظارت، تأدیب و نگهداری از کودکان
– تأمین احتیاجات روانی و بازگرداندن اعتماد به نفس و کمک به کودک و رفتار با آنها به عنوان کودک نه مجرم.
– کودکان را در دادگاههای اطفال به نحوی محاکمه نمود که وی نه به عنوان مجرم و نه دادگاه به عنوان محکمه به شمار آید. ساختار دادگاههای اطفال ، خدمتی باشد به دلیل نیاز جهت آگاهی از احتیاجات کودکان و تأمین پتانسیل های لازم را شناسایی می نماید. خصوصیات اساسی دادگاههای اطفال بدین شکل می باشند:
* یک دادگاه جداگانه برای پرونده های مربوط به کودکان می باشد.
* در این دادگاه اصول به صورت غیر رسمی و تصادفی است.
* به صورت مداوم و فراوان آزادی مشروط اعطا می گردد.
* اطفال و نوجوانان بزهکار به صورت جدا از هم نگهداری می شوند.
* از سوابق خصوصی در اعطای آزادی مشروط استفاده می شود.
* تدابیر جسمی و روانی در بازجویی از طرف دفتر ویژه کودکان در نظر گرفته می شود. در تمام دادگاههای دنیا مراحل مختلفی وجود دارد که از کشف جرم شروع می شود و تا اجرای مجازات ادامه دارد در دادگاههای ترکیه مراحل اصلی را می توان به صورت زیر بیان کرد:
1- ارائه شکایت
2- بازپرسی و بازجویی و احضار طفل به دادگاه
3- بررسی های اجتماعی
4- محاکمه و دادرسی
5- صدور رأی
6- در صورت نیاز اعطای آزادی مشروط
7- تأدیب یا مجازات
ویژگیهای اساسی محاکم جزایی در دادگاههای اطفال را می توان بدین شکل تقسیم بندی کرد:
1- دادرسی به صورت ویژه انجام می گیرد یعنی تنها افراد مسئول مربوطه حق حضور در این دادگاه را دارند.
2- دادگاه رسمی نمی باشد به عبارت بهتر یعنی در طول دادرسی دادگاه به نحوی همچون کنفرانس پیش برده می شود و تنها برای یافتن واقعیت ها می باشد و برای مجرم نمودن و محکوم نمودن اطفال و نوجوانان نمی باشد.
3- در دادگاه اطفال و نوجوانان هیئت داوران وجود ندارد.
4- وکلا بطور عمومی و آزادانه نمی توانند وکالت یا نمایندگی کودک را به عهده بگیرند.
5- یک گزارش بررسی اجتماعی بخصوص قبل از دادرسی به دادگاه داده می شود.
6- در طول دادرسی هر زمان تأکید بر این امر می باشد که کودک به چه دلیل مرتکب جرم گردیده است.
7- بیشتر از اینکه در فکر جزا دادن و زندانی کردن طفل باشد باید به فکر درمان اطفال و نوجوانان باشد.
8- تقریباً دادستان هرگز شرکت نمی کند.
9- به ندرت هیئت منصفه در دادرسی مشارکت می نماید(Pinar,Aytac,2002 ,p163).
4-2-1-12-2- نقش قاضی در دادگاه اطفال
افرادی که در دادگاه اطفال جای دارند عبارتند از قاضی و کارشناس که امکان دارد این کارشناس به ترتیب اولویت کارشناس خدمات اجتماعی، معاون، مربی پرورشی، روانشناس، روانپزشک باشد در دادگاههای اطفال وظیفه قاضی بسیار خطیر می باشد. برای اینکه قاضی وظیفه ی خود را به نحو احسن بجا آورد باید از روانشناسی کودک اطلاع داشته باشد همچنین قاضی دادگاه اطفال باید در مورد موضوعات آموزشی دارای اطلاعات باشد، همچنین باید دانش لازم در مخاطب قرار دادن اطفال و نوجوانان که مرتکب جرم شده اند را دانسته باشد و با آنها همچون دوست و رفیق رفتار نماید. نکته مهمتر این می باشد که قاضی دادگاه اطفال تنها نباید اکتفا به جمع آوری اطلاعات و شنیدن سخنان شهود و تعیین ماده قانونی نوع جرم نماید. تمامی سعی وی، یافتن دلایل اصلی ارتکاب جرم از سوی اطفال و نوجوانان و آموزش شیوه ی صحیح زندگی به کودک مجرم و درک روانشناختی وی می باشد. در طرف دیگر بعد از اعلام رأی توسط قاضی روابط خود را با کودک قطع نمی کند. کارشناسان دادگاههای اطفال حرکات این کودک را در خانه ، مدرسه، کوچه و سایر اماکن تحت بررسی قرار داده و بطور مرتب به دادگاه و قاضی مربوطه ارائه می دهند این گزارشات به فیشهای محاکم اطفال اضافه می گردد. قاضی آنها را بررسی نموده و رأیی را که قبلاً در این مورد داده می تواند تغییر دهد. قاضی دادگاه باید دقت نماید که از هرگونه عملی که برای ایجاد احساس اضطراب و وحشت در محیط دادگاه ایجاد می شود اجتناب نماید و حتی ساختمانی که محاکم اطفال در آنجا قرار دارد باید به دقت طراحی گردد و دادرسی ها حتی الامکان بطور پنهانی صورت گیرد(همان،ص165).

مطلب مرتبط :   اسماعیلیان، اسماعیلی، قتل، عقاید

4-3- نحوه ی رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان در حقوق ایران و ترکیه
نحوه رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان از دیرباز مورد توجه قانون گذاران در حقوق ایران بوده است، ذیلاً به تفکیک هر کدام از آنها پرداخته می شود.
4-3-1- نحوه ی رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان در حقوق ایران
یکی از مهمترین مراحلی که برای صدور رأی الزامی می باشد مرحله کشف جرم می باشد به عبارت بهتر مرحله کشف جرم اصلی ترین مرحله برای صدور حکم می باشد.
4-3-1-1-کشف جرم
نیروی انتظامی وظیفه ی کشف جرم، برخورد با تخلفات کیفری، دستگیری مرتکبین و بسیاری تکالیف دیگر را بر عهده دارد. پلیس در واقع دارای وظایف دوگانه ی اداری و قضایی است. وظایف قضایی را بعنوان ضابط دادگستری تحت نظارت و تعلیمات مقام قضایی و اختیارات نیروی انتظامی می باشد از سالیان بسیار دور در اکثر ممال بر اساس نوع و طبیعت وظایف، پلیس گمرک، پلیس هواپیمایی، پلیس جنگل و مراتع، پلیس راهنمایی و رانندگی، مواد مخدر و غیره، تأسیس و پس از طی آموزشهای لازم، در واحدهای مخصوص به کار گمارده شده اند. در برخورد با پدیده ی بزهکاری اطفال و نوجوانان نیز ضرورت تشکیل واحدهای مخصوص اطفال احساس می شود. نیروی انتظامی اولین نماینده ی جامعه در مواجهه با طفل بزهکار می باشد، شیوه ی برخورد و تماس آنان با اطفال و نوجوانان از ابعاد مختلف روحی، شخصیتی،