آیین دادرسی کیفری و حقوق جزای عمومی

دانلود پایان نامه

د-اهداف پژوهش
هدف از این پژوهش ، جمع آوری تمامی نظریات در مورد جعل مهر وتحلیل و بررسی این جرم می باشد . تا بدین وسیله ضمن بررسی کامل این جرم در قوانین کیفری ایران و تجزیه و تحلیل مواد قانونی و عناصر جعل مهر توانسته باشیم ابهامات آن را بر طرف کنیم و به عنوان مرجع و راهنما در خصوص این موضوع به جامعه حقوقی دانشگاهی ارائه دهیم .
ه-روش پژوهش
در این پژوهش سعی می شود با استفاده از نظر حقوق دانان و مقالات حقوقی معتبر و تجزیه تحلیل آنها به اهداف خود برسیم . در نتیجه روش تحقیق ، روش توصیفی تحلیلی با استفاده از منابع کتابخانه ای می باشد .
1-فصل اول : کلیات
جعل و تزویر از جمله موضوعات مهم و اساسی حقوق جزای اختصاصی به شمار می رود و با توجه به جایگاه ویژه مهر در روابط و مناسبات اجتماعی به عنوان وسیله ای مطمئن برای حفظ روابط اشخاص حقیقی و حقوقی در جایگاه خاص خود مورد حمایت قرار می گیرد .
در این فصل برخی اصطلاحات ،تاریخچه جرم جعل و چگونگی پیدایش آن مورد بحث قرار خواهد گرفت و نهایتا مبانی جعل مهر مورد بررسی قرار می گیرد.
اصطلاح شناسی
حقوق کیفری رشته ای از حقوق عمومی است که به روابط جزایی دولت و مردم می پردازد و جرم جعل یکی از جرایمی است که در حقوق کیفری به آن پرداخته می شود . مهم ترین اصطلاحاتی که در این مبحث مورد بررسی قرار می گیرند عبارتنداز حقوق کیفری ،جعل و مهر.
1-1-1- حقوق کیفری
حقوق کیفری به معنی وسیع کلمه رشته ای ازحقوق عمومی است .حقوق عمومی، شامل مجموعه قواعد و مقرراتی است که بر روابط دولت و ماموران آن با مردم، حکومت می کند و وظایف سازمانها و ادارات دولتی را تنظیم می نماید بنابراین مفهوم حقوق عمومی با اعمال حاکمیت دولت ملازمه دارد . چون قواعد و مقررات آن ناشی از اقتدار عمومی دولت است و ناظر به روابط بین دولت و ماموران دولتی با افراد ملت می باشد . اجرای قواعد مربوط به حقوق عمومی غالبا به هدف نظم و استقرار امنیت و آسایش عمومی مردم در جامعه صورت می گیرد.حقوق عمومی دارای رشته های حقوقی مختلفی از قبیل حقوق اساسی ، حقوق جزا ، آیین دادرسی کیفری است1 یکی از حقوق دانان حقوق کیفری را بدین شکل تعریف می کند «حقوق کیفری عبارت از مجموعه قواعدی است که برعکس العمل دولت د رمقابل اعمال ضد اجتماعی حاکم باشد تا از طریق تهدید به مجازات و یا اجرای آن و یا اقدامات تامینی و تربیتی اعمال مزبور پیشگیری و عدالت و نظم وامنیت برقرار گردد 2در واقع دولت است که در سرکوبی افعال بر خلاف مصالح اجتماعی صالح شناخته شده است . زیرا ایجاد امنیت و آرامش در جامعه از طریق به کیفر رساندن بزهکاران یا اعمال تدابیر تامینی و تربیتی درباره آنها بر عهده قدرت عمومی (دولت ) نهاده شده است . موضوع حقوق کیفری افعال یا ترک افعالی است که دولت به اعتبار اخلالی که در نظم جامعه پدید می آورد.. جرم شناخته و مشتمل بر تقسیماتی است به این شرح : حقوق کیفری ماهوی و شکلی…
حقوق کیفری ماهوی:
حقوق کیفری ماهوی شامل حقوق جزای عمومی و اختصاصی می باشد که به ترتیب به توضیح هرکدام می پردازیم.
حقوق کیفری عمومی مجموعه قواعد و مقرراتی است که مسائل عام مربوط به کنش های ضد اجتماعی را که با واکنشهای مجازات و اقدامات تامینی و تربیتی روبروست مورد وبررسی قرار می دهد .کنش های ضد اجتماعی با توجه به مجازاتها و اقدامات تامینی و تربیتی «جرم» نامیده می شودو حقوق جزای عمومی به مطالعه عام جرم ، مسولیت جزایی ، مجازات و اقدامات تامینی و تربیتی می پردازد که نظم اجتماعی را تامین می کند .1در واقع حقوق جزای عمومی ارکان تشکیل دهنده جرم و واکنش در برابرآن را به شکل کلی مورد بررسی قرار میدهد.2
حقوق جزای اختصاصی، قسمت خاص یا اختصاصی حقوق جزا را تشکیل می دهدو به بحث در خصوصیات هر یک از جرایم به طور جداگانه می پردازد .به بیان دیگر مو ضوع بحث حقوق جزای اختصاصی نفس جرم است که بطور تفکیک و جداکانه ، تمامی افراد جرایم را مطرح می سازد و هر یک از آنها را چه از نظر عناصر تشکیل دهنده و چه از نظر کیفیت مجازات آن تعریف می کند .3 در واقع قانون گذار ایران از ماده 63 به بعد ق.م.ا.عناصر و مجازات هریک از جرایم را بیان نموده است .
حقوق کیفری شکلی:
آیین دادرسی کیفری یا حقوق کیفری شکلی مجموعه اصول و مقرراتی است که برای کشف جرم ،تعقیب متهم و تحقیق از او ، تعیین صلاحیت و روش کار مراجع تحقیق و حکم و همچنین تجدید نظر از تصمیمات آنها و سرانجام چگونگی اجرای احکام کیفری وضع شده است . بدین ترتیب ، تعریف مندرج در ماده 1 ق.ا د. ک .با تغییراتی اندک درمتن آن به این تعریف ساده نزدیک می شود.مطابق این تعریف :((آیین دادرسی کیفری مجموعه اصول و مقرراتی است که برای کشف و تحقیق جرایم و تعقیب مجرمان و نحوه رسیدگی و صدور رای و تجدید نظر و اجرای احکام و تعیین وظایف و اختیارات مقامات قضایی وضع شده است. )) برخی حقوق دانان4نیزآیین دارسی کیفری نظری و عملی را از یکدیگر مجزا نمودند و هر یک را بدین شکل تعریف
نمودند :« از لحاظ نظری آیین دادرسی کیفری رشته ای از حقوق عمومی داخلی است که سازمان و صلاحیت مراجع کیفری ، طرق کشف جرم و تعقیب آن ، تشریفات دادرسی و نحوه اجرای احکام جزایی را بررسی می کند . از لحاظ عملی آیین دادرسی کیفری قواعد و مقرراتی است که برای کشف و تعقیب جرم و ترتیب دادرسی و اجرای احکام جزایی وضع شده است »ماده1 قانون آیین دادرسی دادگاهای عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب 1378به صراحت آیین دادرسی کیفری را تعریف نموده و حوزه قلمرو آن را مشخص نموده است .
1-1-2- : جعل
اولین شرط در بررسی هر جرم این است که از آن جرم یک تعریف ارائه بدهیم . ،قانون گذار باید از جرم تعریف ارائه دهد و این تعریف روشن وصحیح باشد معمولا قانون گذار از ارئه تعریف شانی خالی می کند چون ممکن است تعریف ابرازی ، جامع و مانع نباشد و مصادیقی از این تعریف خارج شود و در نتیجه نظم عمومی با ارتکاب جرایم مشابه به هم بخورد و قانون گذار سلاحی برای مقابله با آن نداشته باشد از این رو قانون گذار تعریف جرم را به عهده رویه قضایی می گذارد چه آنکه رویه قضایی در طول زمان تغییر پیدا می کند و به راحتی می تواند خود را با مقتضیات زمان منطبق نماید .
از آنجا که جعل مهر یکی از مسایل مهم حقوق کیفری است و علاوه بر جنبه های ضرری آن به لحاظ آشنایی به چگونگی و علم واطلاع از مشخصات آن برای تمامی افراد جامعه لازم و مفید می باشد اقتضای اصل قانونی بودن جرم ومجازات این است که جرم جعل از حیث قانونی واجد تعریف باشد تا همگان بدانند چه اعمالی صدق عنوان جعل می نماید و مجارات ارتکاب این اعمال چیست تا از ارتکاب این اعمال خود داری نمایند.1
واژه جعل در لغت به معنای خلق کردن و تغییر دادن و در اصطلاح حقوقی قلب متقلبانه مدرک می باشد تعریف اصطلاحی جعل هم سو با تعریف لغوی آن می باشد .در این نوشتار در تعریف جعل دو عنوان جعل لغوی و اصطلاحی را مورد بررسی قرار می دهیم .
1-1-2-1-تعریف لغوی جعل
جعل و تزویر واژه ای عربی و هر دومصدر متعدی هستند جعل به فتح جیم به معنی تزویر و وضع است ووضاع به معنی جاعل است همه آنها به معنی ساختن امری است از روی قصد و برخلاف واقع، جعل از نظر لغوی به معنی وضع کردن ، قرار دادن ، آفریدن ،گردانیدن ، دگرگون کردن ، ایجاد کردن است چنانکه در آیاتی از قرآن کریم در این معانی استعمال شده است . نظیر « انی جاعل فی الارض خلیفه ، 30، بقره» تزویر از باب تفعیل و از زور می آید و به معنی امر دروغ و جلوه متقلبانه امر باطل و برخلاف واقع در یک نوشته یا سند است که به جای سند اصیل استعمال می گردد . تزویر به آراستن دروغ اطلاق می شود و مزور به شخص نادرست گفته می شود ودر لغت به معنای دروغ پردازی کردن ، مکر کردن ، فریب دادن، دورویی کردن ،وگول زدن است .1در قرآن واژه جعل و مشتقات آن بیش از 350مرتبه در آیات مختلف و به مفاهیم گوناگون آمده است و تزویر و مشتقات آن 6 مرتبه2 در ادبیات حقوقی اروپایی و احتمالا بسیاری از کشورهای جهان برای جعل و تزویر فقط از یک کلمه استفاده شده است .مثلا درزبان فرانسه از واژه faux3و در انگلیس از واژه4 forger ، در حقوق لبنان از واژه تزویر5 استفاده شده است .